Legendy

Legenda o powstaniu Diablego Kamienia …

przez , 01.paź.2017, w Legendy

DK3Niegdyś czarownica z diabłem nad brzegiem rzeki Raby w głębokim lesie niedaleko wsi Brzozowa mieszkała. Pewnego dnia drogą przez las przechodził muzykant wracający z wesela, niosąc instrument na grzbiecie. Napotkał go diabeł a gdy basy zobaczył kazał sobie grać do tańca.
Zaczął hulać i kręcić się, zaś muzykantowi za każdą piosenkę wrzucał złotego dukata do basów. Cały dzień i noc tańcował a gdy pierwszy kur rano zapiał przykazał diabeł muzykantowi dukaty wydać na tylko na siebie i na swoją rodzinę.

Przez wiele lat basista wraz z żoną dukaty na siebie tylko wydawali i obawiając się posądzenia o zaprzedane duszy diabłu, grajek przekazał złote dukaty zakonnikom, którzy budowali klasztor.
Kupowali różnego rodzaju towary potrzebne do budowy i składali u siebie na podwórzu, a kiedy przychodzili zakonnicy po prośbie dawali im wozy pełne materiału na budowę. Z darowizn basisty i jego żony powstał piękny, wielki klasztor. A było to w roku 1234. Na wieść jak to klasztor powstał czarownica zaraz diabłu doniosła jaki to basista sposób wymyślił by wspomóc budowę klasztoru diabelskim grosiwem.

Diabeł nie mogąc ścierpieć powstałego w Szczyrzycu klasztoru nawracającego ludzi od grzechu, już leciał basiście urwać łepetynę ale przecież on dukatów nie dawał, więc umowa nie została złamana.
Postanowił więc czart klasztor rozwalić. Pomiędzy chmurami poleciał w góry Karpaty i wybrał największe głazisko jakie tylko mógł udźwignąć. Zakonnicy ze Szczyrzyca usłyszawszy o zamiarze diabła postanowili zawierzyć Bogu i modlić się.
Pędząc z powrotem prawie lądując przy klasztorze usłyszał modlitwy zakonników i dźwięk bijących na Anioł Pański kościelnych dzwonów.

Dźwięk kościelnego dzwonu wypalił mu czartowskie uszy, wstrząsnął ciałem paskudnika i diablisko straciło całą swoją siłę. Głaz spadł na ziemię akurat tam gdzie przed laty cały dzień i całą noc czart przy weselnym grajku tańcował. Bezsilny diabeł spadając z wysokości na głaz wrył się kopytami głęboko. Gdy zlazł na ziemię, chciał rzucić nim w kościół ale tylko pazury wbijały się w twardą skałę. Nie miał mocy by go podnieść. Z rozpaczą przytulił się twarzą do kamienia i pozostawił jej odcisk.
Diabli Kamień koło Szczyrzyca z trzema znamionami diabła – kopytami, twarzą i pięcioma wgłębieniami od pazurów, można oglądać do dziś.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o waśni Słońca z Chmurami …

przez , 01.cze.2017, w Legendy

Zachód słońcaPrzed wielu laty, kiedy Król Chmur był jeszcze bardzo młodziutki, żył w wielkiej przyjaźni z Królem Słońca. To były dobre czasy. Kiedy Król Słońca odpoczywał zmęczony po długiej wędrówce, Król Chmur wychodził ze swego pałacu i rozkazywał swoim sługom, by napoili spragnioną ziemię. Nigdy się nie zdarzyło, aby prażyło słońce, gdy ludzie prosili o deszcz, nigdy też nie bywało, aby padał deszcz, gdy ludzie prosili o słońce.
Pewnego razu, a było to po południu, Król Słońca spotkał swego przyjaciela, Króla Chmur i rzekł do niego:
- Jestem bardzo zmęczony. Byłem w kraju, w którym nocą była taka ulewa, że musiałem dwoić się i troić, aby wysuszyć ziemie, bo ludzie mieliby kiepskie plony. Bądź tak dobry i nie przeszkadzaj mi, kiedy pójdę spać.
- Przykro mi bardzo, ale właśnie wyruszam w drogę do tego samego kraju aby go zatopić. Niepotrzebnie się wysilałeś albowiem będzie tam padać przez 9 tygodni bez ustanku. Niech ludzie wiedzą, kim jestem !!! – odrzekł Król Chmur.

- Za co chcesz ich tak pokarać? – dopytywał się Król Słońca.
- W tym kraju panuje władca, który ma prześliczną córkę. Chcę, aby została moją żoną. Jej ojciec jednak nie zgodził się na moje oświadczyny. Powiedział, że nie odda córki jakiemuś tam Królowi Chmur. Ja im pokażę, kim jestem! Zabiorę ze sobą wszystkie moje sługi: Deszcz, Grzmot, Błyskawice, Grad i Śnieg!!! Wypuszczę je jak psiarnie i nacieszę się moją zemstą.
- Co ci zrobili biedni ludzie, obraziłeś się tylko na ich króla, to na nim się mścij.
- Nic mnie to nie obchodzi, kto może mi tego zabronić?!
- Ja! – zawołał Król Słońca.
Król Chmur zaśmiał się szyderczo w odpowiedzi, odwrócił się na pięcie i odszedł.
Król Słońca pośpieszył w stronę owej krainy najszybciej jak tylko umiał, aby zdążyć przed królem chmur i jego sługami.

Kiedy wreszcie i on się zjawił, nic nie mógł zrobić, bo Słońce tak grzało i świeciło, że słudzy Chmury musieli uciekać gdzie pieprz rośnie, aby nie spłonąć.
Wściekły Król Chmur powrócił do swego pałacu z poparzonymi i osmalonymi od słonecznego skwaru sługami. Od tego czasu wyruszał ze swej siedziby położonej na najwyższych szczytach gór świata i nadciągał wraz ze służbą na ów kraj, któremu poprzysiągł zemstę. Zawsze jednak uprzedzał go Król Słońce i przepędzał zaraz całą złowrogą gromadę.
Król Chmur zaczął przemyśliwać, jak by tu odebrać słońcu wszelką moc. Swoimi troskami podzielił się ze służbą. Wtedy rzekł mu Wiatr:
- Wszyscy wiecie, że Król Słońca, nasz wspólny wróg wyfruwa w świat wczesnym rankiem i wtedy jest malusieńkim dzieckiem. W południe jest mężem dojrzałym, a wieczorem, gdy wraca do domu zgrzybiałym starcem i zasypia na kolanach swej matki. Gdyby nie usnął na jej kolanach, nie zamieniłby się w dziecko, ale na zawsze pozostał niedołężnym starcem. Musimy pojmać jego matkę.

Wysłuchawszy tej rady wszyscy służalcy Króla Chmur wpadli w dziką radość.
Po chwili odezwał się sam król:
- Dobra to rada, spróbujemy schwytać matkę słońca.
Rzekłszy to udał się do mieszkania Króla Słońca, kiedy ten był akurat daleko w świecie. Po drodze Król Chmur przemienił się w siwego konia, a przycwałowawszy do zamku Słońca rzekł do Matki Słońca siedzącej na progu.
- Jestem Wichrokoniem. Twój syn przysyła mnie tu, abym jak najszybciej cię do niego zaniósł. Znajduje się w zalanej wodą krainie i zabrakło mu sił. Chciałby się przespać godzinkę na twoich kolanach, aby odzyskać siły.
- Nigdy mój syn czegoś takiego ode mnie nie żądał. Ale jeśli naprawdę tak osłabł, spróbuję mu pomóc. Udam się do niego z pomocą, jeśli tylko pozwolisz mi wsiąść na swój grzbiet.
O to właśnie Królowi Chmur chodziło. Gdy tylko Matka Słońca dosiadła konia, pognał jak wicher aż wpadł do ciemnej jaskini. Tam na powrót przemienił się w Króla Chmur i zamknął Matkę Słońca w pieczarze.

Zapadł wieczór. Król Słońca był już zmęczonym starcem. Kiedy wrócił do domu, nie zastał swojej matki, więc nie mógł usnąć na jej kolanach tak jak dotąd to czynił. Biedny osłabł do cna tak, że nie mógł się nawet poruszyć. Nazajutrz słońce nie wzeszło. Ciemność była wszędzie, a Król Chmur ze swoją ciżbą mógł gospodarzyć po swojemu.
Z chmury sfrunęła ostra i jasna błyskawica i uderzyła w pieczarę, odłupując kawał skały. Matka Słońca schwyciła ostry koniec pioruna i odłamała go. Tym odłamkiem wydłubała otwór w ścianie groty i wydostała się na wolność. Natychmiast pośpieszyła do swego syna i wzięła jego zmęczoną, złotą głowę na kolana. Kiedy Król Słońca się obudził był malutkim dzieckiem.
Wyfrunął przez okno i rozjaśnił cały świat. Ludzie się radowali i cieszyli. Król Chmur jak niepyszny musiał uciekać do swego pałacu.
Od tamtego czasu między oboma Królami nie ma zgody ani przyjaźni tylko wieczna wrogość…

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o klątwie na Zamku Niedzica …

przez , 13.gru.2016, w Legendy

Niedzicki zamekZamek w Niedzicy wznoszący się majestatycznie nad Jeziorem Czorsztyńskim, to jedno z tych miejsc w Pieninach, którego nikomu przedstawiać nie trzeba.
Nie każdy z odwiedzających je turystów jednak wie o legendarnej klątwie, jaka od stuleci spoczywa na zamczysku.
Ponoć w skale, na której został on zbudowany znajduje się szczelina, która z każdym rokiem staje się coraz szersza, aż pewnego dnia pochłonie całą twierdzę wraz z jej pięknymi murami i wieżami. Winę za przekleństwo ponosi zły gospodarz, który przed wiekami panował na niedzickim zamku. Ale do rzeczy…

Dawno temu, gdy Pieniny pustoszone były przez tatarskie najazdy, wielu ludzi uchodzących przed azjatyckimi hordami szukało schronienia właśnie na zamku w Niedzicy.
Jego pan, człowiek okrutny i próżny, zakazał jednak wpuszczania uciekinierów z obawy o własną wygodę.
Pewnego dnia nad Dunajcem pojawiła się grupa uciekających przed Tatarami mniszek z klasztoru w Starym Sączu. Jedna z zakonnic, młoda i delikatna Weronika, nie podołała trudom długiego marszu i odłączyła się od swoich towarzyszek.

Rychło też straciła je z oczu i zabłądziła. Długo błąkała się samotnie, aż w końcu dostrzegła w oddali światło – Zamek w Niedzicy.
Wycieńczona wędrówką zaczęła kołatać do bramy i błagać strażnika, by wpuścił ją do środka, lecz ten tylko zatrzasnął przed nią wrota.
Ruszony jednak sumieniem udał się do swojego pana, aby przekazać mu wieść o niespodziewanym gościu. Niedzicki pan ucztował właśnie w towarzystwie możnych dam oraz grajków i niechętnie wyszedł przed bramę. Gdy jednak zobaczył przemoczoną i obdartą zakonnicę, szybko nakazał pachołkom ją wygnać.

Weronika w milczeniu odeszła w mrok i nikt więcej jej nie widział… Tej samej nocy nad niedzickim zamkiem zerwała się potężna burza. Niektórzy z sług złego pana twierdzili później, że wśród podmuchów wichru i huku gromów dało się usłyszeć przekleństwo.
Tajemniczy głos obwieścił oto, że pewnego dnia skała, na której stoi zamek runie i pogrzebie nieszczęsną warownię. Gdy rano burza minęła, zdumieni mieszkańcy zamku zobaczyli na skale rysę, której wcześniej nie było.
Od tej pory szczelina nieustannie się powiększa, aż pewnego dnia pochłonie zamek. Taka będzie kara za próżność złego pana, który odmówił schronienia nieszczęsnej Weronice i wielu innym ludziom, szukającym ocalenia przed Tatarami…

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o skarbie ukrytym w Zamku Czorsztyn …

przez , 12.gru.2016, w Legendy

1Pieniny pełne są skarbów… Złoto, kosztowności i drogie kamienie miały być ukrywane w górach przez zbójników, rycerzy oraz śmiałków, którym udało się odnaleźć złoża cennych kruszców. Jeden ze skarbów ponoć znajduje się w podziemiach zamku w Czorsztynie.
Dla dwóch zuchwałych pasterzy próba jego odnalezienia skończyła się jednak bardzo smutno. Wojtek i Szymon – bo tak mieli się nazywać owi nieszczęśnicy – od najmłodszych lat byli nierozłącznymi przyjaciółmi.
Żadnemu z nich nie wiodło się jednak w życiu zbyt dobrze – ani w fachu juhasa, ani w roli flisaka nie udało im się dorobić majątku, o którym marzyli.
Pewnego razu Wojtek i Szymon spotkali się w karczmie i po sporej dawce gorzałki uradzili, że jedynym lekiem na ich bolączki może być… odnalezienie skarbu.

Takowych ponoć w Pieninach nigdy nie brakowało, więc należało dobrać się tylko do jakiegoś, ukrytego gdzieś przez zbójców złota.
Obaj śmiałkowie udali się po poradę do starego Jana – miejscowego znachora.
Ten zdradził im, że skarb odnaleźć można właśnie na Czorsztyńskim Zamczysku. Ukryte tam bogactwo należeć miało do samego Kostki Napierskiego, który w podziemnej komnacie zgromadził skrzynie ze złotem, dukatami i drogimi kamieniami. Sęk w tym, że skarbu pilnują demony wraz z diabłami, a bezpiecznie można się do niego dobrać tylko w Noc Świętojańską. Odważni pasterze wyczekali więc dogodnego terminu i w najkrótszą noc roku wyruszyli na spotkanie przeznaczenia. Zabrali ze sobą łuczywo oraz przedmioty niezbędne w przypadku spotkania ze złymi duchami: kredę święconą w Trzech Króli i wosk wytopiony z paschalnej  świecy.

Po chwili poszukiwań znaleźli wejście do podziemi i przez niewielką szczelinę wcisnęli się do mrocznych korytarzy. Długo błądzili w podziemnym labiryncie aż w końcu ujrzeli niesamowity blask – przed nimi stała komnata wypełniona złotem i kosztownościami. Wojtek i Szymon zabrali ze sobą tyle, ile mogli udźwignąć i obwieszeni skarbami z trudem usiłowali wydostać się na powierzchnię. Nagle korytarze przeszył przeraźliwy śmiech złych mocy, a drzwi, którymi uprzednio weszli do komnaty zatrzasnęły się z hukiem, zamykając obu śmiałkom drogę ucieczki. Na nic zdały się próby otwarcia zamka – pasterze znaleźli się w podziemnej pułapce, w całkowitych ciemnościach. W końcu jednak udało im się rozpalić łuczywo i odnaleźć w ścianie szczelinę prowadzącą do kolejnego lochu i dalszych korytarzy.

Wędrowali nimi przez wiele godzin aż w końcu odnaleźli wyjście, który wyprowadziło ich na brzeg Dunajca. Uradowani juhasi ruszyli więc w drogę powrotną do Czorsztyna, ale jakoś nie mogli poznać rodzinnej wioski. A to droga za szeroka, a to kapliczka, której wcześniej nie było. Gdy wreszcie doszli do wsi okazało się, że ich domostwa dawno nie istnieją i zostały z nich tylko ruiny i zdziczałe drzewa. Oto okazało się, że to co dla nich było jedną nocą w podziemiach, dla reszty świata było całym wiekiem. Wszyscy bliscy dawno już odeszli i nie ma dokąd wracać. Sam skarb zamienił się natomiast w bezwartościowe kamienie.
Co się działo dalej z nieszczęsnymi juhasami – tego nie wiadomo.
Przez długie lata wśród mieszkańców Czorsztyna krążyła jednak opowieść o dwóch młodzieńcach, którzy w tajemniczy sposób zaginęli w noc św. Jana…

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o Golemie …

przez , 01.kwi.2016, w Legendy

GolemLegenda głosi, że na poddaszu Staronowej Synagogi w Josefovie*, w żydowskiej dzielnicy w samym sercu Pragi, w zakamarkach, których nie potrafili odnaleźć nazistowscy szpiedzy, wciąż śpi jego gliniane serce. Głosi, że pewnego dnia pękną pradawne zaklęcia i Golem przebudzi się, a wówczas wszystko będzie jak niegdyś.
Praga ma w sobie tajemnicę, niepojętą moc. Może rację mają ci, którzy twierdzą, że Pragę zbudowano w miejscu, gdzie przebiega granica wszechświatów. Że na Hradczanach, pod katedrą Świętego Wita znajduje się portal Ziemi – jeden z najważniejszych czakramów planety, próg między naszym światem, a kosmosem. Przecież właśnie z tego powodu Celtowie, na długo przed tym, gdy Czech rozstał się z Lechem i Rusem, zbudowali nad Wełtawą jedno ze swoich najważniejszych miast. Współczesna Praga stoi na ziemi druidów, w miejscu wskazanym przez legendarną księżniczkę Libuszę, jasnowidzącą wieszczkę o oczach jasnych jak wspomnienie pierwszego kochania.
„Musicie przeszukać las na wzgórzach, odnaleźć miejsce, w którym człowiek buduje swoją chatę. I tam musicie zbudować miasto i musicie nazwać je progiem, czyli przejściem”.

Po czesku „próg” to właśnie Praga. Tak jak legendę o Libuszy zna w Czechach każde dziecko, tak każde żydowskie dziecko zna legendę o Golemie, monstrum, które zapragnęło ludzkiego serca.
Życie na granicy światów niesie za sobą różne konsekwencje. Jest jak próg między miłością i nienawiścią, oceanem, a wapiennym klifem, między mężczyzną i kobietą – równowaga jest krucha, namiętności wielkie, dni krótkie, a noce bez snu.
Wierzenia druidów ścierały się tu z ewangelią głoszoną przez Cyryla i Metodego, chrześcijanie spierali z żydami, alchemicy próbowali przemóc racjonalistów, magowie – kontrreformatorów, faszyści starali się unicestwić wolność, a potem komuniści zwalczyć sen o demokracji. W średniowieczu Praga przeżyła trzy straszliwe pogromy Żydów, powstało tu także jedno z pierwszych w Europie gett.
W wielkanocny poranek 1389 roku chrześcijanie palili starowierców już nie tylko w ich domach na Josefovie, ale także w synagogach, a Żydzi nie umieli się bronić tylko modlić, ale modlitwy nie skutkowały. Zupełnie jakby Jahwe nie chciał ich usłyszeć. Kabaliści studiowali stare księgi, stawiali horoskopy, czytali wiatr. I nie mieli dobrych wieści.

Czy życie na granicy światów może kiedykolwiek stać się bezpieczne? Potrzebny był ktoś, kto uchroni ich przed pogromem.
Kabaliści, ku pokrzepieniu serc, zaczęli opowiadać o duchu, obrońcy uciśnionych, który pojawi się wtedy, gdy nadejdzie najczarniejsza godzina. I stało się – zła godzina nadeszła. Najpierw, choć krótko, los gminie żydowskiej sprzyjał. Było to w czasach cesarza Karola, tego który przerzucił przez Wełtawę most, do dziś będącym najważniejszym symbolem „Miasta o Złotych Dachach”, a na miejscu okrągłej rotundy na Hradczanach postanowił zbudować katedrę Świętego Wita. Następnie koło historii zaczęło staczać się w dół. Nastały czasy Rudolfa II, który sprowadził do Pragi najsłynniejszych alchemików świata i któremu marzył się kamień filozofów, zamieniający piasek w złoto i dający wieczną młodość. Tego wreszcie, z którym największy rabin w dziejach Pragi, Jehuda Löw ben Becalel (urodzony w Poznaniu, znany również jako Maharal), musiał zagrać o przyszłość swojego ludu. Potężny choć ubogi, ale niezwykle mądry, nauczyciel. Czy miał szansę przekonać władcę, aby dał Żydom pokój …

Jehuda Löw uważany był powszechnie za najdoskonalszego mistyka i kabalistę swoich czasów. Jedna z najpopularniejszych żydowskich legend przypisuje mu chwałę powołania do życia glinianego monstrum, ale i ból, jakim było jego unicestwienie.
Tęsknota za Golemem dojrzewała pośród Żydów od czasów dawidowych. Jej ślady znaleźć można nawet w psalmach. Początkowo gliniany stwór miał być nie tyle obrońcą w czasach ucisku, ile po prostu posługaczem, który w dzień szabasu będzie wypełniać obowiązki niedozwolone ludziom – rozpalać ogień, robić węzły, nosić ciężary, przygotowywać posiłki czy też wykonywać resztę z ponad 600 czynności zakazanych od piątkowego wieczora do sobotniego zmierzchu. Żydzi mierzą dobę od wieczora do wieczora, a nie od świtu do świtu jak chrześcijanie.
- I to wszystko stwór wykona za człowieka zupełnie za darmo – opowiadał Jehudzie jego ojciec, kiedy przyszły rabin był jeszcze chłopcem.
- Za darmo, bo Golem nie potrzebuje ani jedzenia, ani picia, ani ubrania, ani nawet dachu nad głową – mówił.
Chłopiec marzył, że lepi z gliny stwora na obraz i podobieństwo człowieka, tak jak niegdyś, u zarania dziejów, Bóg stworzył Adama.
- W naszej synagodze synu, widziałem pradawną księgę stworzenia „Sefer HaYetzera”. Są w niej spisane zaklęcia, jakie trzeba poznać, aby powołać do życia istotę ulepioną z gliny. Trzeba odwrócić porządek śmierci, a potem trzeba wypowiedzieć imię Boga, którego nie można używać, gdyż jest to imię, które daje życie.Golem (1)Od tamtej pory Jehuda poświęcił się studiom nad Kabałą i Talmudem, wertował prastare zwoje, studiował dawne sztuki magiczne tak skrupulatnie, że pewnego dnia posiadł całą wiedzę dostępną swoim czasom poznając imiona Boga. Również to, którego nie wolno używać. Od tego momentu wiedział już, że jeśli zechce tchnie w glinę życie. Ale nie chciał, bo wiedział, że choć będzie potrafił ją ożywić, to duszy i serca jej nie podaruje.
I Golem nigdy by nie powstał, gdyby nie nastał dzień, kiedy horoskopy przestały być pomyślne. Zbliżało się zło, jeszcze dalekie, które nawet nie pachniało, jeszcze nie widoczne w ptasim poruszeniu, jeszcze liście nie zaczęły się żółcić ani czerwienic. Ale Becalel wiedział, że nadciąga niechybnie i nieodwołalnie jak jesień, a zaraz za nią zima. W drugiej połowie XVI wieku nasiliły się ataki na praskich Żydów, których posądzano o bezbożne praktyki i okultyzm, w związku z czym aby obronić siebie i innych, rabin Jehuda postanowił działać.

Pewnej nocy, czarnej jak przeznaczenie, wraz z trójką uczniów, Becalel zsunął się w dół po wełtawskiej skarpie. Podciągnął poły chałata i wszedł w nurt rzeki. Zanurzył w niej ręce po łokcie, zagłębił palce w glinie i mule. Zimne były i oporne, glina wyciekała z dłoni. Rzeka nie chciała, żeby wyrwał z niej życie. Ale rabin czuł, że nie ma innego sposobu. Wyszeptał tajemne słowa i wtem rzeka puściła. Rabin wydobył z jej cienia pierwszą garść. Potem kolejną i następną. Wiedział, że każdego dnia Golem powinien rosnąć i rosnąć, powoli, ale ponieważ nie miał czasu, postanowił, że od razu ulepi go wielkiego. Do ust wetknął mu zwitek papieru z zakazanym imieniem Boga. Napisał je na papierze, jako że imienia Boga wymieniać nie wolno i nie chciał, aby usłyszeli je uczniowie. Napis brzmiał: „ha-meforaszem”. Wtedy zaczęli okrążać go siedmiokroć w lewą stronę, aby odwrócić piętno śmierci. I zawołali:
- Shatni, Shanti, Dahat, Dahat!
Gliniany korpus stawał się z szarego coraz bardziej czerwony, a na ramionach stwora pojawiły się włosy. Zbliżał się właściwy moment. Glina twardniała już, kiedy Becalel wyrył palcem na czole Golema słowo „emet”, czyli „prawda”. Stwór ożył.
- Golemie mówię ci, wstań! – rzekł rabin i potwór wstał. Od tej pory czynił wszystko, co rabin kazał mu uczynić.

Gliniany stwór miał właściwość, której człowiek nie mógł posiąść, a była nią nieśmiertelność. Nie sposób było go pokonać, nie sposób zabić. Był nieśmiertelny tą nieśmiertelnością, jakiej pragnął cesarz Rudolf II. Kiedy rabin miał już Golema u boku, wybrał się do cesarza Rudolfa, aby przedyskutować sprawę bezpieczeństwa członków diaspory. Czy to właśnie sekret nieśmiertelności przekonał ostatecznie cesarza, czy może lęk przed glinianym monstrum, historia milczy.
Faktem jest, że jesienią 1529 roku Rudolf II wydał edykt zapewniający Żydom ochronę i bezpieczeństwo. Okres pogromów Praga miała za sobą. Po 400 latach ucisku nastał wreszcie pokój. Trwał aż do czasu, kiedy Żydów postanowił unicestwić Adolf Hitler.
Może Becalel to przewidział i dlatego nie chciał pozbawić Golema istnienia. Ale potwór, mimo że wciąż słuchał rozkazów, zapragnął czegoś więcej. Obserwował ludzi i chciał być jak oni. Chciał jeść jak oni jedli chleb, pożerał więc cegły. Chciał bawić się z dziećmi, ale krzywdził je, chwytając w dłonie zbyt mocarne. Chciał mówić, ale tylko dudnił pośród krętych uliczek. Chciał kochać, ale nie było w całej Pradze ani jednej istoty, którą mógłby pokochać bezpiecznie. Ani jednej glinianej kobiety.

Potwór w dodatku rósł każdego dnia. Dopóki na niego uważali – pracował, ale nocą gdy tylko Becalel spuścił go z oka, wymykał się aby błąkać praskimi ulicami w poszukiwaniu czegoś, co potrafiłoby ukoić tęsknotę, której nie rozumiał. Bo przecież nie miał prawa tęsknic ktoś, kto nie miał duszy, ani serca. Szedł przed siebie i miażdżył mieszkańców Josefova pod swoimi ogromnymi stopami aż do dnia, kiedy rabin stanął przed monstrum i zawołał:
- Dziś szabas! Golemie zawiąż mi paski sandałów!
Golem ukląkł i pochylił głowę, a Becalel błyskawicznie starł z jego czoła pierwszą literę i pozostało słowo „met”, czyli „martwy”. Golem rozsypał się w proch, a zwitek z zakazanym imieniem wypadł spośród skorup. I wtedy coś uderzyło o bruk z wielką siłą. Rabin pochylił się, sięgnął. Wyciągnął dłoń, zdmuchnął pył i spojrzał – było to małe, gliniane, nieforemne serce. Niestety żyło za krótko, żeby Żydzi nauczyli się, jak je kochać.

Jehuda zebrał odłamki swojego stworzenia – glinianą skorupę z jego czoła, jego gliniane usta, gliniane serce – i ukrył je gdzieś w zakamarkach Staronowej Synagogi na rogu ulic Maiselovej i Czerwonej. Kiedy hitlerowcy zaanektowali Czechosłowację i kiedy Hitler rozpoczął realizację swojego pomysłu, żeby Pragę zamienić w miasto-muzeum nieistniejącego narodu, nakazał odszukać szczątki Golema. Może nawet miał nadzieję, że zdoła go ożywić. Ale miejsce, gdzie spoczywa gliniane serce, chronią silne zaklęcia, bo gdyby jeszcze kiedyś Golem był potrzebny Żydom, ktoś mądry będzie mógł je odszukać. Wetknąć do glinianych ust zwitek pożółkłego papieru z zakazanym imieniem Stwórcy, dopisać na czole literę życia, a potem okrążyć serce siedem razy. Może wtedy Golem powstałby znów, a uliczki Josefova zapełniliby chasydzi w długich chałatach i modlitewnych szalach, spieszący drobnym krokiem do bożnicy, a czas cofnąłby się …

(* Josefov (Józefów, Josefstadt) – to obszar dawnej dzielnicy żydowskiej w centralnej części Pragi, na prawym brzegu Wełtawy, wchodzący w skład obwodu Praga I. Ze wszystkich stron otoczony jest przez Stare Miasto. Obecny jego wygląd to zasługa wyburzeń i wielkiej przebudowy dzielnicy na przełomie XIX i XX wieku. Na terenie Josefova znajdują się między innymi: Synagoga Wysoka (XVI wiek), Ratusz Żydowski (rokokowy ratusz z XVIII wieku z zegarem odmierzającym czas w przeciwną stronę), Synagoga Klausa (barokowa synagoga z XVII wieku), Synagoga Maisela (z XVI wieku, zniszczona przez pożar, obecnie muzeum), Synagoga Pinkasa (z XVI wieku, miejsce pamięci ofiar Holokaustu), Synagoga Hiszpańska (z XIX wieku z mauretańskim wystrojem wnętrza), Stary Cmentarz Żydowski (czynny od XV do XVIII wieku, najstarszy ocalały cmentarz żydowski w Europie), Synagoga Staronowa (gotycka, z XIII wieku), Sala Obrzędowa (neoromański budynek powstały w latach 1911-12, niegdyś sala obrzędowa Żydowskiego Stowarzyszenia Pogrzebowego). Josefov jest również miejscem urodzin Franza Kafki.)

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o księciu alchemików Michale Sędziwoju …

przez , 31.gru.2015, w Legendy

Michał SędziwójRoku pańskiego 1566 w okolicy Nowego Sącza przyszedł na świat chłopiec, któremu nadano imię Michał, Michał Sędziwój. Okazał się bardzo zdolny i utalentowany. Po skończeniu szkoły elementarnej w swoim rodzinnym mieście, prawie jeszcze jako dziecko dostał się na Uniwersytet Krakowski. Początkowo studiował medycynę, jednak szybko zmienił zdanie i postanowił zostać alchemikiem. Chciał odkryć tajemnice kamienia filozofów oraz sposób na przemianę zwykłych, małowartościowych metali w szlachetne, a dokładnie uzyskanie z nich czystego złota. Dzięki fortunie, którą odziedziczył po ojcu, wyruszył w świat, by spotkać się i pobierać nauki od najlepszych alchemików ówczesnego świata. Wędrując po XVII-wiecznej Europie nabywał różne przedmioty, księgi, zapiski, stare rękopisy. W czasie swoich podróży przeprowadzał również przeróżne eksperymenty z naprzemiennymi efektami końcowymi. Dzięki temu w kręgach alchemickich stał się osobą znaną i poważaną. Nazywano go „Sendivogius Polonus”. Podczas swoich wypraw nie udało mu się wprawdzie odkryć czegoś, co przyniosłoby mu chwałę, ale jedna z podróży odmieniła całe jego dotychczasowe życie.

Tak zatem będąc w Saksonii napotkał uwięzionego przez chciwego księcia Christiana, włoskiego Alchemika Sethona. Sędziwój pomógł mu w ucieczce z wilgotnego lochu, a ten w dowód wdzięczności ofiarował mu mieszek proszku, który zmieszany z ołowiem przemieniał go w złoto. Mimo błagań, Włoch nie zdradził składu proszku i metody jego przygotowywania. W kilka dni po odzyskaniu wolności Sethon wyczerpany przez tortury zadane mu w niewoli, zmarł zabierając tajemnice do grobu. Pozostawił Michałowi po sobie księgi, zapiski oraz swoją młodą żonę Weronikę. Po ślubie alchemik zabrał swoją małżonkę do Czech. Został tam wezwany przez cesarza Rudolfa II, który również zgłębiał tajemnice kamienia filozofów. Podczas jednego z pokazów na zamku, Michał wrzucił do kotła kawałek ołowiu, dodał odrobinę magicznego proszku i zamieszał. Ku zdziwieniu królewskiego dworu i wszystkich zebranych wyciągnął złotą sztabkę. Cesarz wręcz umierający z zachwytu i radości kazał umieścić inskrypcję uwieczniającą to wydarzenie na sklepieniu jednej z komnat. Wieść o wspaniałym czynie rozniosła się szybko po całej Europie, a nasz rodak zyskał miano „Księcia Alchemików”

Gdy tylko wieść doszła do Wirtembergii cesarz Fryderyk III zaprosił go do siebie. Władca celowo sprowadzał na dwór wielu alchemików wierząc, że pomogą mu zapełnić skarbiec złotem i nie tylko. Niestety wielu z nich okazało się zwykłymi oszustami i kończyli na szubienicy, oczywiście pozłacanej. Tym razem jednak było inaczej. Sędziwój z powodzeniem prezentował swoje doświadczenia, lecz spotkała go z tego powodu niemiła przygoda. Na dworze przebywał wówczas Muhlenfels, który był faworytem królewskim w dziedzinie alchemii. Przynajmniej do tej pory. Będąc zazdrosny o laury i zaszczyty Polaka, zniszczył jego aparaturę i zabrał cudowny proszek, a jego samego porwał i uwięził w lochu. Michał dzięki pomocy swojego wiernego przyjaciela Badowskiego uciekł z więzienia i oskarżył Muhlenfels’a o kradzież. Sprawca przykrego incydentu został surowo ukarany, a Fryderyk III chcąc wynagrodzić szkodę Sendivogius’a, nadał mu tytuł barona Serubau i dobra Leiningen. Książę Alchemików jednak szybko sprzedał ziemie, dzięki czemu pozyskał fundusze na dalsze podróże i doświadczenia.
Przygnębiony stratą daru Sethona postanowił wrócić do Nowego Sącza, do swojego rodzinnego miasta.

Po pewnym czasie udał się na dwór króla Zygmunta III Wazy, lecz po nieudanych próbach odtworzenia choćby uncji magicznego proszku wyjechał. Udał się na Śląsk i tam kupił posiadłość. Spędził tam resztę swojego życia na kolejnych testach i tęsknocie za domem. Nie udało mu się wprawdzie rozwikłać tajemnicy kamienia filozofów, ale pozostawił po sobie bardzo wiele cennych i do dziś uznawanych odkryć w dziedziny nauki, jaką jest chemia.
Michał Sędziwój, Książę Alchemików zmarł w 1646 roku. Jednak tęsknota z domem nie pozwoliła mu opuścić ziemskiego padołu i wielokrotnie widywano go w nocy wędrującego w uniwersyteckiej todze sądeckimi ulicami. Spacerował przy pełni księżyca nie rzucając cienia i rozsypując wokół widmowe złote monety. Najczęściej spotykano go w noc sylwestrową, a każdemu, komu sypnął monetami przez cały następny rok mnożyły się zyski. Zatem jeśli kiedyś będziecie w Nowym Sączu na koniec roku, to w tą ostatnią noc, gdy zegar na wierzy ratusza będzie wskazywał północ, wyjdźcie na rynek, obejdźcie go dookoła – może i wam Książę Alchemików sypnie złotem na ten nowy szczęśliwszy rok.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o braciach z Zamku Bobolice …

przez , 31.paź.2015, w Legendy

Zamek BoboliceNa krańcach skalnego grzbietu, dwukilometrowej długości, wyrastają strzeliste ruiny bliźniaczych zamków w Bobolicach i Mirowie.
Wybudowane w czasach Kazimierza Wielkiego były siedliskami rycerzy rozbójników, którzy ograbiali bez litości przejeżdżających kupców. W XIX wieku znaleziono w lochach okrągłej zamkowej wieży ogromny skarb. A w XV-wiecznych kronikach odnotowano fakt porwania pięknej damy i trzymania jej na zamku w Bobolicach. Do dziś ruiny wzbudzają zachwyt surowością i tajemnym pięknem gotyckich konstrukcji.
Przed wiekami zamkami władali dwaj bracia bliźniacy, podobni do siebie jak dwie krople wody, ze nawet poddani ich nie rozróżniali.

Obaj bogactwa posiadali ogromne, skrzętnie ukryte w tajemnym podziemiu łączącym obie warownie. A strzegli skarbów pies i czarownica, która czerwonymi ślepiami przerażała każdego, kto śmiałby do skrzyń z kosztownościami sięgnąć. I żyliby zapewne, bracia długo i szczęśliwie, gdyby nie pięknej urody księżniczka, którą z wojennej wyprawy przywiózł pan z Bobolic. W pięknej brance zakochał się jego brat – władca Mirowa. Zazdrosny właściciel branki wtrącił kobietę do lochów, nakazując czarownicy, by oprócz skarbów, strzegła pięknej pani.
Gdy o północy jak to w zwyczaju czarownic bywa, strażniczka skarbów odlatywała na miotle odprawiać sabat na Łysej Górze, tajnym przejściem do księżniczki przychodził jej pocieszyciel.

Kiedy pan z Bobolic usłyszał psa warczenie, wpadł do podziemia, a ujrzawszy księżniczkę w ramionach brata, z wściekłości ciął go mieczem, na miejscu zabijając. Dręczony wyrzutami sumienia, uciszał je trunkiem, aż pewnej nocy padł rażony piorunem. Do dziś księżniczki w podziemiach strzeże ta sama czarownica, a gdy odlatuje nocą na swój sabat, na balkonie zamkowej wieży pojawia tajemnicza biała postać i długo patrzy w kierunku mirowskiego zamku, by później rozpłynąć się w ruinach.
Cóż może są lochy, a może ich nie ma, ale prawdą jest, że wapienne skały podziurawione są różnymi jaskiniami, grotami i nie jeden skarb kryją. Gdy będziecie nocą w pobliżu bobolickiego zamku to może białą damę ujrzycie…

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legenda o balu duchów na Zamku Sobień …

przez , 31.paź.2015, w Legendy

Ruiny Zamku Sobień (1859)Wydarzenie to miało mieć miejsce dawno temu, bo na długo przed I wojna światową, w murach zamczyska Sobień wznoszącego się nad rzeką San. W Tyrawie Wołoskiej organizowano uroczystości weselne. Znani ze swej dobrej muzyki weselnej muzykanci z Fuzel zostali wynajęci na tą uroczystość. Wyszli około południa z domu, a że oczywiście szli pieszo, zatem musieli wcześniej wyjść aby zdążyć. Słońce było jeszcze wysoko na niebie, gdy dotarli do Sobienia. Zmęczeni upałem letnim, postanowili usiąść w cieniach zamku i odpocząć. Resztę trasy zamierzali przebyć nocą. Promienie zachodzącego słońca przedzierały się przez gęste gałęzie drzew oświetlając tajemnicze mury zamczyska. Było cicho, wokół słychać tylko świergot ptaków i szum drzew.

Nagle, gdzieś zza murów zamczyska wyszedł elegancko ubrany młody panicz. Skierował swoje kroki w stronę muzykantów. Powitał ich i zapytał o przyczynę pobytu na Zamku Sobień. Dowiedziawszy się wszystkiego, zaproponował aby zechcieli zagrać dziś wieczorem w tymże zamku na balu. Obiecał też sowitą zapłatę. Muzykanci byli nieco zdziwieni, bo przecież ten zamek to ruina, lecz obietnica dobrego zarobku skusiła ich, zatem przyjęli zaproszenie.
Panicz zaprowadził ich przez piękny dziedziniec do jeszcze piękniejszej sali balowej, w której byli już pierwsi goście.
Zabrzmiały pierwsze takty muzyki, nieśmiałej, bo muzykanci na takich balach nie grywali, ale powoli, w miarę jak przybywało gości, muzyka ich stawała się śmielsza, pełniejsza.

Panowie po każdym tańcu, do basów wrzucali złote monety, co było przyjęte w zwyczaju. Cieszyli się muzykanci, że trafiła się taka okazja dodatkowego zarobku i to w złocie. Grali i grali bez ustanku całą noc, bo nawet i goście w tańcach nie ustawali, a chociaż te trwały od wielu godzin, po biesiadnikach nie widać było zmęczenia.
Wraz z pierwszym pianiem koguta tańczące pary powoli wychodziły z Sali. Z dziedzińca dochodził odgłos odjeżdżania powozów i koni. Sala balowa opustoszała. Pierwsze promienie słońca przebiegły przez okna zamku. Nagle okazało się że sala balowa zniknęła, zostały tylko mury bez drzwi i okien, a dzieciniec wczoraj piękny, teraz był pełen polnych kwiatów, chwastów, krzaków, głogów. Zamiast posadzki mieli gruz z sypiących się murów.

Zaskoczeni tą nagłą zmiana muzykanci nie wiedzieli co zrobić, co to za dziwy, czy to jawa czy sen. Nagle przypomnieli sobie że basista ma w basach złote monety. Basy były bardzo ciężkie. Wysypali więc wszystko co w nich jest, lecz okazało się, że to nie monety lecz białe kamyczki. Strach ich obleciał. Czym prędzej pozbierali instrumenty i prawie biegiem udali się w kierunku Tyrawy Wołoskiej, aby jak najdalej od Sobienia. Dowiedzieli się potem że zamek spłoną akurat gdy trwał bal. Więc domyślili się że grali na balu duchów…

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legenda o Sydonii von Borck …

przez , 15.paź.2015, w Legendy

Duch SydoniiSydonia von Bork urodziła się około 1540 roku w Strzmielach. Tam, na zamku swojego ojca, wychowywała się wraz z siostrą Urszulą i bratem Ulrichem. Gdy podrosła zamieszkała na dworze Księcia Filipa I w Wołogoszczy. Była to dziewczyna niezwykła, którą powszechnie uważano ją za najpiękniejszą pannę na Pomorzu Zachodnim. Do tego posiadała ponadprzeciętną inteligencję oraz królewskie maniery. Każdy młodzieniec, który miał okazje ja poznać, natychmiast ulegał jej urokowi.
Sydonia posiadała już jednak swojego wybranka. Był nim książę Ernest Ludwik, syn Filipa I. Dziewczyna kochała go ponad wszystko, on zaś odwzajemniał to uczucie. Złożył jej obietnice ślubu, a tym samym miał umożliwić jej wstąpienie do panującego na Pomorzu rodu Gryfitów. Do umówionego ślubu nigdy jednak nie doszło. Ernest Ludwik uległ swoim krewnym, według których związek z Borkówną byłby mezaliansem. Posłuchał udzielonych mu rad i wkrótce ożenił się z księżniczka niemieckiego pochodzenia.

Zdruzgotana, pełna żalu Sydonia, czym prędzej opuściła dwór książęcy. Owa Niemka nie mogła się z nią równać pod żadnym względem. Ucierpiała również jej duma. Borkowie był to bowiem ród słowiański, szlachetny, równie stary, co ród Gryfitów, choć nie książęcy. Dziewczyna wróciła do rodzinnego domu. Podjęła decyzje, że nikomu już nie odda swego serca i pozostanie panną do końca życia.
Gdy zmarli jej rodzice, między rodzeństwem rozgorzał spór o rodzinny majątek. Gdy Ulrich się ożenił, siostry nie przypadły do gustu nowej pani, niechęć ta była odwzajemniona. Sydonia postanowiła opuścić dom na zawsze. Tak rozpoczęła się jej długoletnia tułaczka. Na początku zamieszkała w klasztorze w Marianowie. Później osiedlała się jeszcze w Stargardzie Szczecińskim, w Szczecinie, oraz w Resku, jednak nigdzie nie została na zbyt długo. W końcu w 1604 roku, w wieku 56 lat, ponownie zamieszkała w Marianowie, by tam doczekać końca swoich dni.

Nie było jej jednak dane doczekać ich w spokoju. W rodzinie książęcej coraz częściej zaczęły zdarzać się nagłe zgony. Umarł książę Filip I, umarł jego syn, oraz wielu innych spośród Gryfitów. Podejrzenia padły na Sydonie, która choć już nie młoda, nadal energicznie spierała się z bratem o majątek, a ponadto zajmowała się ziołolecznictwem. W 1617 roku po raz pierwszy oskarżona ją o uprawianie czarnej magii oraz rzucenie klątwy na ród Gryfitów. Proces był długi, uciążliwy, oraz bezowocny. Dwa lata później Sydonię oskarżono po raz drugi. Pod zbrojną eskortą została przewieziona z Marianowa do Oderburga. Tam poddano ją torturom. Umęczona, prawie nieprzytomna Sydonia przyznała się do winy. Gdy jednak oprzytomniała odwołała swoje zeznania. Torturowano ją jeszcze kilkakrotnie. Ostatecznie wyrok zapadł, a Sydonię uznano za winną. Ponoć po odczytaniu wymierzonej jej kary, kobieta miała zwrócić się do Księcia Franciszka i przepowiedzieć mu, że i on niedługo po niej, utraci życie.

Książę okazał się wspaniałomyślny. Mając na względzie szlachetne pochodzenie wiedźmy, rozkazał ją ściąć, a dopiero później jej szczątki spalić na stosie. Lud był pod wielkim wrażeniem tej łaski. Sydonia jednak, obojętna, pełna pogardy dla wszystkich, nie zwróciła na to najmniejszej uwagi. Ścięto ją 19 sierpnia 1620 roku, niedaleko miejsca gdzie dziś znajduje się Muzeum Narodowe. Jej ciało spalono na Psim Wzgórzu, a prochy rozsypano na polach. Książę Franciszek zmarł dwa miesiące po egzekucji.
10 marca 1637 roku ludność Siecina wyległa na ulice, skupiła się wokół zamków i w kościołach. Wszyscy słuchali bicia dzwonów. Dzwonów, które obwieszczały śmierć Bogusława XIV, ostatniego księcia z rodu Gryfitów.
Tak dopełniła się klątwa Sydonii. Do dziś jest ona nazywana białą dama szczecińskiego zamku. Czasem można ją spotkać w białej, zwiewnej sukni, jak spaceruje po zamkowym dziedzińcu. Podobno uśmiech gości na jej twarzy.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , więcej...

Legenda o Trzech Kompanach …

przez , 08.paź.2015, w Legendy

Leśniczówka GołąbekNad Borami Tucholskimi dawno już zapadł zmierzch i księżyc skąpał wierzchołki drzew w bladej poświacie. Migoczące gwiazdy odbijały swoje oblicza w płynącej leniwie Czarnej Wodzie (miejscowa nazwa rzeki Wdy), która z szumem i chlupotem obijała się o brzegi. Leśna gęstwina wypełniła się odgłosami nocnego życia, pohukiwaniem sów, wyciem wilków, szmerami i chrobotaniami oraz głośnym śmiechem, śpiewem i dźwiękami wydobywanymi z gitary w miejscu, które z daleka znaczyło się jako łuna na tle lasu. Była to grupka młodych ludzi, która nie trzymając się wyznaczonych dla turystów szlaków, zabłądziła w borze i błąkałaby się pewnie dalej, gdyby nie leśniczy, który natknął się na nich przypadkiem. Przestraszonych i zmarzniętych zaprowadził do swej leśniczej chaty, gdzie natychmiast odzyskali dobry humor. Za pozwoleniem strażnika rozpalili ognisko, rozsiedli się wygodnie na pieńkach i rozpoczęli zabawę. Leśniczy przyłączył się do nich, a wtedy młodzież zaczęła prosić swego wybawiciela o jakąś tutejszą historię.

Stary Borowiak (tak nazywa się mieszkańców środkowej części Borów Tucholskich w okolicach Tucholi i Chojnic) uśmiechnął się dobrodusznie i nie zastanawiając zbyt długo, zaczął opowiadać:
- Jako, że jestem leśniczym, to opowiem wam o mym druhu po fachu, któremu dawno, dawno temu przytrafiła się przedziwna historia. Lecz dzięki swojej mądrości i przemyślności udało mu się wybrnąć z niej cało. Posłuchajcie zatem, jak to było…

Razu pewnego młody leśniczy, któremu powierzono opiekę nad leśniczówką „Gołąbek”, zgodnie ze swoimi obowiązkami wyruszył, by sprawdzić, czy w jego myśliwskim rewirze nie dzieje się nic niepożądanego. Doszedł do skrzyżowania dróg i ujrzał tam trzech mężczyzn, a byli oni ubrani w tak cudaczny sposób, że nie sposób byłoby ich nie zauważyć.
Pierwszy z nich nosił na sobie obszerny płaszcz, podarty i dziurawy, gdzieniegdzie naszyta była widoczna łata. Wiatr rozwiewał poły starego odzienia i leśniczy pomyślał, że stojący przed nim dziwak sam jest jak ten wiatr, który chłosta go i owiewa z każdej strony.
Drugi ubrany był jeszcze dziwniej, zważywszy na ciepłą pogodę, która ostatnio dopisywała w Borach Tucholskich. Miał bowiem na sobie ciepłe i białe jak mleko owcze futro, wełnianą czapę naciągniętą na uszy oraz grube rękawice. Na trzeciego zaś z towarzyszy nie dało się w ogóle dłużej patrzeć, gdyż był ubrany w szaty tak błyszczące, że aż widok ten ranił oczy.
Leśniczemu nie spodobali się ci wędrowcy i nie miał ochoty wdawać się z nimi w dysputy.

Nie wypadało jednak odejść bez słowa, toteż powiedział szybko:
- Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus!
Zamierzał teraz odejść w swoją stronę, by dokończyć obchód, ale trzej dziwaczni mężczyźni zatrzymali go i nie pozwolili się oddalić.
- Nie odejdziesz stąd tak prędko, panie leśniczy – powiedzieli ze zdecydowaniem.
- Puścimy cię dopiero wówczas, gdy powiesz, którego z nas pozdrowiłeś w imię syna bożego.
- Najsilniejszego z Was – odpowiedział prędko Borowiak, lecz podróżni nadal nie chcieli pozwolić mu odejść.
Zaczęli spierać się o to, który z nich jest tym najsilniejszym, lecz żadna kłótnia nie przybliżyła ich do rozwiązania zaistniałego problemu. Postanowili więc, że rozjemcą w ich sporze będzie leśniczy.

Ten zamyślił się głęboko, gdyż nie chciał odpowiadać zbyt pochopnie, aby nie narazić się na gniew któregoś z mężczyzn. Zrozumiał jednak, że nie uda mu się wymigać od niewygodnego zadania, odpowiedział więc tak, jak mu rozum podpowiadał:
- Ten w porwanym płaszczu jest z Was najsilniejszym i do niego moje pozdrowienie kierowałem. Wygląda bowiem na najbiedniejszego z waszej trójki, a bieda nie ma potrzeb i w tym tkwi jej siła.
Nie spodobało się to jednak pozostałym wędrowcom. Najpierw na przód wystąpił ten w lśniących szatach, i spojrzał na leśniczego wzrokiem pełnym nienawiści, w którym płonął żywy ogień. Oświadczył, że Borowiak pożałuje jeszcze swojej decyzji, gdyż zignorował go. Jego, który jest Słońcem. W porywie zagroził, że gdy tylko nadejdzie lato zabije leśniczego żarem wszystkich swoich płomieni. Jednak opatulony ciepło zmarzluch nie pozwolił grozić mu zbyt długo, sam bowiem zaczął wykładać przed leśniczym swoje pretensje. Był bowiem Mrozem i w swojej urażonej dumie zapragnął tak zmrozić ciało młodzieńca, że ten umarłby niechybnie.

Trzeci zaś z nich, który okazał się zwycięzcą, z łagodnym uśmiechem uspokoił leśniczego, i kazał mu nie lękać się gróźb swych towarzyszy.
- Obronię cię przed zemstą tych dwóch, jestem bowiem Wiatrem. Latem jako łagodny powiew przyniosę ci ochłodę, gdy promienie słoneczne będą prażyć twój kark, zimą zaś pozatykam wszelkie dziury w twoim ubraniu tak, że żadna igiełka mrozu nie dotrze do twej skóry.
Leśniczy był teraz rad ze swojego wyboru, i już przez nikogo nie zatrzymywany wyruszył na dalszy obchód lasu. Wiedział, że od tej pory ma silnego sprzymierzeńca pod postacią Wiatru.

Leśniczy skończył, a zasłuchana młodzież ocknęła się i podziękowała za opowieść. Noc zapadła już tymczasem głęboka i tak ciemna, że nawet Stolema (według wyobrażeń Kaszubów wielkolud, olbrzym) nie dałoby się wypatrzeć. Powyciągali więc swoje śpiwory i pokładli się spać, a świeże powietrze szybko przeniosło ich do krainy sennych marzeń. Następnego ranka zbudzili się skoro świt, posprzątali swoje obozowisko, dla pewności zalali ognisko wodą i zasypali piaskiem. Chcieli jeszcze pożegnać się ze starym Borowiakiem, który uratował ich w nocy, zastukali więc do drzwi leśniczówki. Nikt im jednak nie opowiedział. Weszli do środka, i jakże ogromne było ich zdziwienie, gdy nie zastali nikogo…
Wyszli w milczeniu przed chatę, by rzucić na nią ostatnie spojrzenie, gdy jeden z młodzieńców zauważył coś dziwnego.
- Jak nazywała się tamta leśniczówka z legendy?
- „Gołąbek”, bo co?
Chłopak wdrapał się na pieniek i odsłonił bluszcz zasłaniający framugę nad wejściem. Ich oczom ukazał się wyblakły, wykaligrafowany czerwoną farbą napis „Gołąbek” oraz rysunek przedstawiający białego ptaka.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , więcej...

Legenda o stworzeniu świata …

przez , 15.sie.2015, w Legendy

Zachód słońcaNa początku Wszechrzeczy i Wszechświata istniało tylko światło oraz bezkresne morze. Istniał też wtedy bóg Świętowit, który krążył pod postacią łabędzia nad ową przepastną przestrzenią. Bogowi krążącemu nieustannie nad wodą zaczęła doskwierać samotność, jednakże po chwili dostrzegł na wodzie swój cień.
Świętowit postanowił oddzielić cień i ciało z cieniem związane. Tak oto powstali bogowie: Swaróg*  i Weles.
Swaróg uplótł ze światła łódź, w której zamieszkał i podróżował na kołyszących się falach morza. Weles zaś zanurkował w ciemne głębiny i tam spędzał większość czasu. Niedługo jednak taki stan rzeczy się utrzymywał. Bogom znudziła się monotonia morza i postanowili stworzyć stały ląd.

Swaróg namówił Welesa, aby ten zanurkował na samo dno otchłani i przyniósł mu garść piasku, a gdy już piasek ten zbierze, niech wypowie magiczne słowa, które zawierałyby ziarno współpracy. Formuła ta miała brzmieć: „z mocą Swaroga i moją”. Weles dwukrotnie nurkował w otchłań, by uchwycić garść piasku, ale nie mógł dosięgnąć dna morskiego. Dopiero za trzecią próbą uchwycił upragniony cel, lecz czy to z roztargnienia, czy z zawiści wyrzekł tylko „z moją mocą”.
Weles postanowił stworzyć ląd tylko dla siebie i ukrył kilka ziaren piasku w ustach.
Gdy Weles w końcu się wynurzył, wyciągnął ku Swarogowi otwartą dłoń. Ten wziął z niej parę ziaren piasku i rzucił przed siebie. Piasek w zetknięciu z wodą zmienił się w ląd i począł się rozrastać, jak i również ziarna w ustach Welesa. Ten wypluł je, a tam gdzie splunął powstały góry.

Wyspa stworzona przez bogów była niewielka, sami we dwójkę ledwo się na niej mieścili. Samolubny Weles uknuł plan zapanowania nad wyspą. Odczekał tylko, aż Swaróg pogrążył się we śnie. Z zamiarem utopienia swojego brata, podniósł śpiącego Swaroga i zaczął go nieś ku brzegowi, jednak gdy tylko Weles zbliżał się do brzegu, ziemia odsuwała się daleko w morze. Wyspa osiągała coraz większe rozmiary w miarę tego jak zdesperowany starał się pozbyć Swaroga. W końcu zrozpaczony Weles zrezygnował.
Kiedy Swaróg obudził się spostrzegł, że ląd jest większy niż był, a uradowany Weles poinformował go, że ziemia nadal się powiększa. Z początku obaj bogowie byli zadowoleni, ale po pewnym czasie Swaróg zaczął się obawiać, że w miarę powiększania się lądu niebo stanie się zbyt małe, by przykryć ziemię. Pomimo tego, że Swaróg podzielił się swoimi niepokojami z Welesem, ten zdawał się tym nie przejmować. Swaróg zaczął podejrzewać, że Weles ukrywa coś przed nim więc stworzył pszczołę, która wysłał, aby szpiegowała Welesa.

Ta siadła cicho na ramieniu Welesa i patrzyła, co ten wyczynia. Weles stworzył z morskich fal kozła, z którym zaczął rozmawiać. Opowiadał mu o głupim bogu Swarogu, który nie potrafi powstrzymać rozrastającego się lądu. Weles opowiedział kozłowi, że wystarczy kijem wyznaczyć wszystkie strony świata, aby ten przestał się rozrastać.
Pszczoła powtórzyła Swarogowi to co usłyszała, a ten uformował z światła kij i postąpił tak jak mówił Weles. Świat wtedy przestał się rozrastać i został takim, jakim go teraz widzimy.
Rozwiązawszy problem lądu, bogowie zaczęli wykłócać się o panowanie nad niebiosami, lecz tego nie mógł już ścierpieć Świętowit. Zawołał bogów do siebie i rozdzielił między nich władze. Weles panować miał odtąd nad Nawią – krainą zmarłych gdzie trafiają dusze Słowian, a Swaróg został zaś bogiem ziemi i ognistego słońca.

* w niektórych podaniach zamiast Swaroga występuje Perun

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , więcej...

Legenda o Wzgórzu Wisielców …

przez , 26.cze.2015, w Legendy

Wzgórze WisielcówDzień chylił się już ku zachodowi, a ostatnie promienie słońca złociły trawę na Wzgórzu Wisielców. Widok było naprawdę przepiękny. Jednak nikt kto bywał w tamtych stronach nie dałby się zwieść. Wzgórze było owiane złą sławą, każdy znał jego historię, nikt w nią nie wątpił. W każdym razie nikt kto bywał w tamtych stronach…

Stary człowiek wyrwał się z zadumy, gdy usłyszał skrzypnięcie drzwi wejściowych gospody. Niechętnie oderwał wzrok od okna i majaczącego gdzieś na horyzoncie wzniesienia, by spojrzeć na przybysza. Nie rozpoznał młodego mężczyzny, stwierdził więc, że musi być on tu przejazdem. Obcy wyglądał na zmęczonego, zapewne miał za sobą długą podróż.
Wędrowiec podszedł do baru i zamówił piwo, po czym usiadł ciężko przy jednej z ław. Stary człowiek zastanawiał się chwilę, po czym podniósł własny kufel i ruszył w stronę tego mężczyzny.

Młodzian oczy miał przymknięte i wyglądał, jakby drzemał. Starzec postanowił go jednak obudzić.
- Z daleka jedziesz, dobry Panie? – zapytał.
Podróżny otworzył leniwie oczy, by zobaczyć, kto mu przeszkadza.
- Z Krakowa – odpowiedział, patrząc, jak stary człowiek siada naprzeciwko niego. Nie wyglądał groźnie.
- Daleka więc za Panem droga, zmęczenie pewnie do gospody skierowało?
Wędrowiec nic nie odpowiedział, pokiwał jedynie głową.
- Dzisiaj już chyba Waćpan nie wyrusza? Ot, słoneczko zaszło prawie, noc zapada – powiedział starzec, wskazując ręką okno, przez które sam jeszcze przed chwilą obserwował wzgórze.
- Widzę – mruknął mężczyzna, i uświadomił sobie, że nie tak łatwo pozbędzie się niechcianego kompana – lecz do Zalewu już niedaleko, śpieszno mi czym prędzej podróż zakończyć.

Starzec zachłysnął się piwem, wytrzeszczył oczy ze zdziwienia i przerażenia.
- Ależ Panie, nie chcecie chyba po nocy podróżować? Toż jedyna droga do Zalewu obok Wzgórza Wisielców wiedzie!
Młodzian zadarł głowę i spojrzał hardo na swojego rozmówcę.
- I cóż z tego? Ja nikomu nie wadzę, a i pieniędzy już nie mam, nawet obrabować nie ma mnie z czego.
- Widać, żeś nie tutejszy Panie – starzec pokręcił głową i ściszył nieco głos, jakby miał zamiar wyjawić jakąś tajemnicę – Wiedz więc, że jeszcze się taki nie urodził, co zebrałby się na odwagę, by po nocy samotnie, Wzgórze Wisielców nawiedzać.
- A czegóż mam się obawiać? Czas nagli, zwlekać dłużej nie mogę. Bywaj, dobry człowieku!

Już chciał wstać, kiedy starzec chwycił go mocno za ramię, coś w jego twarzy kazało młodzianowi pozostać na miejscu i wysłuchać go do końca.
- Jeśli wola taka, niech Pan jedzie, nie będę zatrzymywać. Ale najpierw niech Waćpan lepiej wysłucha pewnej historii, której skutki do dzisiaj nierozważni ponoszą. Widzisz Pan tamto wzgórze, to za którym słońce się właśnie chowa? Wzgórzem Wisielców lub też Strasznym Wzgórzem jest nazywane, nie bez przyczyny miano takie uzyskało. Dawno temu w miejscu, w którym wzniesienie owo się znajduje, stał kiedyś zamek.
W zamku tym mieszkał kiedyś bogacz, człowiek równie skąpy, co okrutny. Jego ulubionym zajęciem było gromadzenia skarbów i ciągłe powiększanie swojego majątku. Względów nie miał dla nikogo, nie znał współczucia ani łaski. Choć posiadał niemal wszystko, a jego skarbce i spiżarnie były wypełnione po same brzegi, biedniejszym od siebie pomocy nie udzielał nigdy.

Miał on jedną córkę, piękność nad pięknościami, lecz serca złego i zatwardziałego. Wdała się ona w ojca i w miarę upływu czasu stała się gorsza nawet od niego. Ona to była w posiadaniu kluczy otwierających wszystkie skarbce i spiżarnie. Cały dzień przechadzała się po zamku, a klucze przywieszone do jej paska podzwaniały wesoło. Zajmowała się również przydzielaniem jedzenia poszczególnym osobom. Panom i gościom zamku nie skąpiła niczego, jednak liczna służba cały czas cierpiała głód. Poddani, osłabieni ciężką pracą i głodowymi racjami, pomstowali często na dziedziczkę. Czasem ktoś, zebrawszy się na odwagę, szedł do pana na skargę, prosząc o jedzenia dla siebie i towarzyszy. Zawsze jednak spotykał się z odmową.
Pewnego razu, gdy panna dowiedziała się o skardze jednego ze sług, wpadła we wściekłość. Zaczęła ubliżać służbie i zagroziła, że jeśli zdarzy się to jeszcze raz to powie ojcu, że zamiast wykonywać swoje obowiązku, śpią tylko i odpoczywają.

Przy okazji następnej skargi spełniła swoja groźbę. Ojciec bez wahania uwierzył swojej córce. Poddani, którzy przyszli z prośbą o jedzenie, zostali wychłostani. Prosili o łaskę, a dziedziczka śmiała się tylko i kazała pachołkom kijów nie szczędzić. Słudzy byli bici aż do utraty przytomności. Jeden z nich, człek niemłody, który z ręki swego pana niejedno już wycierpiał, uniósł nagle prawicę do góry i straszne przekleństwo rzucił na dziewczynę i jej ojca, życząc im aby ziemia pochłonęła ich z całym majątkiem.
Wtedy niebo nagle pociemniało, mrok raz po raz rozświetlały błyskawice, a krzyk ludzi zagłuszały gromy. Wszyscy zaczęli uciekać w panice, chcąc jak najszybciej opuścić zamek. Na próżno Pan nawoływał poddanych, żaden z nich nawet się nie obejrzał. A gdy w zamku pozostał tylko on i jego córka, ziemia pochłonęła ich oboje, budowlę i cały dobytek w niej zgromadzony.

Od tego czasu znajduje się w tym miejscu wzgórze na którym rośnie drzewo. Nikt nigdy nie wyraził ochoty, aby się osiedlić w jego okolicy. Dlatego stało się ono miejscem egzekucji, od czego później wzięła się jego nazwa.
Ponoć w ciemną, burzliwą noc można czasem ujrzeć przy drzewie na szczycie piękna dziewczynę, potrząsającą pękiem kluczy i uśmiechem uwodzącą nierozważnych młodzieńców. Zjawa zwabia ich do podziemi mówiąc, że w zamku czekają na nich niezliczone bogactwa. Nikt jednak nigdy z podziemi nie powrócił, aby potwierdzić tę pogłoskę.

Wędrowiec roześmiał się, gdy starzec dramatycznym szeptem zakończył swoją opowieść.
- To tylko historia przez ludzi wymyślona, aby dzieci straszyć, dobry człowieku. Jeśli chcesz wiedzieć, ja właśnie po to przybyłem, aby zdobyć skarby pod wzgórzem zaległe. A gdy będę wracać, wstąpię do tej karczmy i wyprawię ucztę, jakiej nikt jeszcze w tej mieścinie nie przeżył!
Po czym owinął się szczelniej płaszczem i wyszedł z karczmy wprost w objęcia nocy.
Od tamtej pory już nikt go nigdy nie widział.

Komentowanie nie jest możliwe :, , więcej...

Legenda o Krzysztoforach…

przez , 16.mar.2015, w Legendy

KrzysztoforyPrzed laty w Krakowie w pięknej kamienicy mieszkał alchemik Krzysztof. Wtedy w piwnicach działy się podobno dziwne rzeczy, a sam właściciel gromadził w nich niezliczone skarby.
Wielu mieszkańców miasta właśnie wtedy zaczęło nazywać kamienicę Krzysztoforami, a nazwa ta przyjęła się całkowicie, gdy kilka lat później umieszczono na fasadzie budynku figurę świętego Krzysztofa.
Z czasem Krzysztofory stały się siedzibą ważnych osobistości i często odbywały się tu przyjęcia.

Na jedno z nich młoda kucharka miała ugotować rosół. Ale kogut, z którego miał zostać przygotowany obiad, wyrwał się dziewczynie z rąk i uciekł po schodach do rozległych piwnic. Kucharka ruszyła za nim, jednak klucząc wśród ciemnych korytarzy zgubiła drogę.
Aż nagle dostrzegła jakiś błysk i przed nią stanął kogut z rogami na głowie. Przelękła się ogromnie, gdyż był to sam diabeł!
- Nie bój się mnie. Za to, że mnie nie zabiłaś, dostaniesz tyle złota, ile uniesiesz. Ale jest jeden warunek, nie możesz obejrzeć się za siebie – powiedział diabeł i napełnił kucharce złotymi monetami cały fartuszek.

Rozradowana dziewczyna ruszyła w drogę. Już była przy samych drzwiach, już miała przekroczyć próg, gdy ciekawość w niej zwyciężyła i spojrzała za siebie. Wtedy ciężkie drewniane drzwi zatrzasnęły się z hukiem i odcięły kucharce piętę. Skarby jednak zostały w jej fartuszku.
W podzięce za ocalenie od diabła, dziewczyna ufundowała w kościele Mariackim kaplicę. A pozostałe skarby podobno nadal zalegają w piwnicach Krzysztoforów i czekają, aż ktoś je odkryje.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , więcej...

Legendy o diable Borucie… (2)

przez , 18.sty.2015, w Legendy

BorutaW pierwszej części zaprezentowaliśmy legendę o diable Borucie na podstawie „Klechd, Starożytnych podań i powieści ludu polskiego i Rusi” Kazimierza Władysława Wóycickiego, wydanych w Warszawie w 1837 roku.
W tej części chcielibyśmy przedstawić legendy krążące wśród ludności zamieszkującej ziemię łęczycką. Oto kilka z nich:

Popłoch w synagodze…
Żydzi też mieli wielki strach od Boruty. To był Sądny Dzień zaraz z wieczora, na jesieni, w roku 1898 czy 1899.
Na chórze w synagodze modliły się same żydówki, bo nie wolno było żadnemu mężczyźnie wejść tam, gdzie siedziały kobiety. Wejście na chór było z dworu, drzwi były zamknięte.
Nagle patrzą, a tu na murze, który był wysoki, siedzi Boruta i nogę miał aż do ziemi z tego wysokiego muru. Wlazł do bóżnicy, w ręku trzymał kruka i kobietom przytykał do nosa. Zrobił się okropny popłoch, kobiety się strachły i zaczęły uciekać. Drzwi się jednak do środka otwierały. Jak jedna spadła, to drzwi sobą zamknęła, drugie chciały otworzyć, już nie mogły, bo drzwi były ciałem tej pierwszej zaparte. 37 kobiet, niektórych ciężarnych, się zadusiło, bo się Boruty przelękło. Byłoby więcej katastrofy, tylko straż z krzyżem przyleciała i diabeł uciekł, bo by się wszyscy podusili i popalili. Niektóre kobiety siedziały na krześle i były nieżywe z przerażenia. Ani jedna nie ocalała. To był dzień bardzo smutny dla całego miasta i dla żydów i dla katolików. Takie okropne wielki nieszczęście.

Boruta z Besiekier…
Nieznany z imienia rycerz założył się z diabłem Borutą, że zbuduje od podstaw zamek bez użycia siekiery. Faktycznie – sprowadził niemieckich majstrów, którzy zamek na niewielkiej wysepce pośród sztucznego stawu, wymurowali z cegły i okolicznych kamieni. Rycerz pewnie, dzięki temu fortelowi, zakład by wygrał, gdyby nie to, że jeden z kmieciów zwożących kamienie na budowę nazwany był Siekierka. Rycerz o tym nie wiedział i zapłacił za to duszą. Zamek co prawda się ostał, a miejscowość nazwano Besiekiery, ale diabeł przypilnował tego, co do niego należało i z czasem zamek obrócił w malowniczą ruinę, w której podobno spotkać można go czasami spotkać po zmroku.

O kamieniach w Sławęcinie…
Boruta nosił kamienie na kościół w Tumie dwa razy. Drugi raz nie zdążył, bo kogut zapiał i kamienie mu upadły w Sławęcinie i góra z tych kamieni się zebrała. Boruta w złości jak chciał rozwalić kościół, to kamieniami uderzał i te kamienie są w murze z prawej strony.

Jak Boruta służył u bernardynów za parobka…
Boruta dawno przestał być zwyczajnym diabłem. Wśród ludzi się obracał i obraca, może i teraz co broi, a myślą, że to chłop, rzemieślnik, albo i kto na urzędzie.
Dawno już, ale i nie tak dawno, może za saskich czasów, Boruta przystał na parobka do bernardynów w Łęczycy. No dobrze, spodobał im się, bo co jaka robota, to mu się w rękach pali, zrobione nie wiadomo kiedy i jak, a już gotowe. Miał pojechać bernardyn – kwestarz po dworach w same żniwa. Pojechali maleńką bryczuszką. Ten nowy parobek, a był to Boruta, powoził. Zajechali na pole. Ludzie na pańskim pracują, snopki wiążą i w mendle stawiają. Ale to ponoć pszenicę sprzątali, bo sterta już jedna na polu była, widać żyta. Bernardyn Pana Boga przed dziedzicem pochwalił i o jałmużnę prosi. A ten szlachcic pyszny był, roześmiał się i powiada:
- Dam, dam, czemu by nie. O tę całą stertę dam, jeżeli ojciec ją na wóz drabiniasty włoży i w buhaja, co się na łące pasie, zawiezie.
Bernardyn nie wie, co począć, tylko się uśmiecha, a tu mu parobek mówi:
- Dopraszam się łaski dobrodzieja, ja tę stertę na wóz nałożę, buhaja zaprzęgnę i do klasztoru zawiezę.
Głupi, czy co? – pomyślał ojciec bernardyn, ale mówi:
- Ano, spróbuj.
I co się dzieje. Boruta wóz drabiniasty pod stertę przyciągnął, ludzi zwołał, drągami ją podparł, przechylił i na wóz zwalił. Potem jarzmo na woły od jednego sprzężaju zabrał, buhaja w nie przystroił, do wozu zaciągnął i dalej – zaprzęgać. Pobrał tam, co było potrzeba, ludzie dawali, bo się zlecieli patrzeć, co będzie. Boruta z bata strzelił i jedzie. Buhaj środkiem drogi prosto cały wóz ciągnie. I tak do klasztoru wszystko przywiózł. Dziwu było, ale i strach. Ojcowie i braciszkowie zmówili się, że to tego parobka trzeba odprawić, ale jak, kiedy pracowity i posłuszny.
Ano, kazali mu studnię kopać, i w takim miejscu, gdzie woda głęboko była, nie płytko. Jak się już wkopał na łokci z pięćdziesiąt, naznosili kamieni dokoła tej dziury, zeszli się wszyscy i te kamienie wszystkie na raz zepchnęli. A tu kamienie w górę lecą z powrotem, że ledwo bernardyni pouciekali, a Boruta z dołu gniewnie woła:
- Kto mi tam w oczy piaskiem prószy?
To wiedzieli, że mu nie dadzą rady.
Ale i Boruta nie chciał u nich służyć. Posłali go do lasu po drzewo. Przywiózł, na szczapy długie, na polana rozrąbał i po kątach w korytarzach i pod oknami i przy drzwiach, po całym klasztorze porozstawiał. A było właśnie święto jakieś i zjazd szlachty. W klasztorze radzili. Szlachta za karabele, a bernardyni za polana chwycili. Szlachta między sobą się rąbali, a bernardyni między sobą drewnem dyskurs zaczęli. I biedy było od tego wiele. A jak oprzytomnieli, parobka już nie było. A przecież służył im, tylko nie wiedzieli jak z nim postępować.

O spotkaniu plebana z Borutą…
Ksiądz z Łęczycy, zaproszony jadąc na obiad, w swej dorożce odmawiał pacierze poranne. Przewidując, że nie będzie miał czasu po kolacji zaczął odmawiać i modlitwy nieszporne. Właśnie gdy jechał nasypem nad wodą, wśród błota, napotkał wieśniaka, który go z rubaszną pozdrawia miną i tymi słowami się do niego odezwał:
- Dobry wieczór, księże!
Zadziwiony pleban odpowiada:
- A wszakże to nie wieczór, ale rano.
Ale wieśniak tak dalej mówi z szyderstwem:
- Musi być wieczór, kiedy już po nieszporach!
Przelękniony pleban poznał z kim rozmawia i prędzej popędzić konia kazał. Wiedział, że to Boruta, co przybrał na się postać rubasznego wieśniaka.

Boruta ratuje króla Kazimierza…
Król jechał do Łęczycy. I koło Orszewice kareta w cztery konie zapadła się na błotach, bo król nie wiedział, że nie ma tam przejazdu i drogi do Łęczycy. Zaczęli szukać ludzi, żeby wóz i konie wyciągnęli. A była już noc. Przy trytwie, co przechodzi z Orszewic do Kuchar, mieszkał silny chłop, nazywał się Boruta. Na trytwie to kamienie ze wszystkich stron i tą trytwą owce i bydło pędzili. Boruta wziął linkę i króla z wozem i końmi sam w nocy z błota wyciągnął. Król wtedy wziął Borutę do swojej karety, zawiózł do zamku do Łęczycy i powiedział:
- Po mojej śmierci będziesz tu władcą.

Jak panna nie chciała Boruty…
Stara kobieta opowiadała: bogata panna była na Tumie. Boruta przyjeżdżał i chciał koniecznie się żenić. Przyjeżdżał ładnymi końmi. Jak był ostatni raz, ona na ślub się zgodziła, ale potem mówi do służby:
- Kto to może być? Jest człowiekiem, a ma kopyta.
Jak ona powiedziała tej służbie, to ta służba poszła do księdza. Ksiądz przyszedł i panna mu wszystko wyznała. Ksiądz powiedział, że to diabeł. Jak miał się odbyć ślub, to ksiądz zamknął w kościele tę pannę, a sam czekał z monstrancją w jej domu i wtedy przyjechał Boruta na to wesele. Jak wjechał w podwyrko, to ksiądz wyszedł na próg do niego i oświadczył diabłu, że panny jego nie ma i że ta wieś nazywa się teraz Tum, bo przedtem nazywała się inaczej. Boruta chciał wliźć do kościoła, ale było pozamykane, więc ze złości chciał przewrócić kościół i widać te odciski palców Boruty na wieży. Odjechał ze swoją drużyną, bo swoją siłą nic nie mógł poradzić, bo kościół był poświęcany.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o diable Borucie… (1)

przez , 12.gru.2014, w Legendy

Boruta w lochuŁęczyca, w pośród błot, nad rzeką Bzurą. Tu Boruta, to nazwa sławnego diabła, co dotąd siedzi pod gruzami łęczyckiego zamku.
Żyje on długo, bo już niemal sześć wieków. Teraz jednak już się zestarzał, gdyż wielce się ustatkował i mało o sobie daje wiadomości. Imię to było niegdyś bardzo znane i niejeden szlachcic łęczycki, Piskorzem, od tłustych i popularnych tu ryb nazywany, gdy chciał dogryźć sąsiadowi, przeklinał:
- Żeby go Boruta zdusił, albo łeb ukręcił!
A diabeł, który chętnie takie złorzeczenia słuchał, dopełniał nieraz życzenia.
W pobliżu zamku łęczyckiego mieszkał szlachcic niewiadomego nazwiska i herbu. Był on nad wyraz rosły i silny. Nikt z nim nie mógł się mierzyć na szable, bo od razu przeciwnikom silnym zamachem wytrącał oręż z ręki. Nawet wielu atakujących nie dało rady rębaczowi, gdy się plecami on o dom oparł.
Ponieważ szlachcic był bardzo silny i miał w sobie wielką moc sądzono, że mu sam diabeł pomaga i nazywano go Borutą, a że nosił siwy płaszcz, dla odróżnienia od prawdziwego diabła dostał przydomek Siwego Boruty.
Od tej chwili, nikt go nie zaczepiał. Każdy mijał lub ustępował mu z drogi. Nawet w gospodzie pijana szlachta, kiedy szukała zaczepki, na sam głos Siwego-Boruty, wychodziła na zewnątrz karczmy by tam między sobą wyjaśniać i rozstrzygać spory.

Siwy Boruta był bardzo zadowolony, że tak go szanują, a był to raczej strach sąsiadów, co znali moc „żylastej prawicy” niż szacunek. Pewny swego i zuchwały w przechwałkach odgrażał się także, że jak złapie prawdziwego Borutę, to mu karku nadkręci, a skarby, których pilnuje zabierze. Słyszeć się wtedy zdawało, że w piecu lub za piecem ktoś jakby szydersko się podśmiewał.
Siwy Boruta kiedy pił, a pił nie mało, bo najtężsi bracia piskorze nie mogli go przepić, zawsze jednak  pierwszą szklankę wypijał za zdrowie diabła. A wtedy słyszano odgłos, jakby gruby i przeciągły:
- Dziękuję!
Siwy Boruta miał dużo pieniędzy, ale jak to w łatwym życiu bywa szybko je w hulance roztrwonił. Postanowił zatem dostać się do legendarnych skarbów i wziąć z parę mieszków złota od „swego miłego pana brata,” jak nazywał diabła Borutę.

O samej północy, z rozświetloną latarnią, zuchwały szlachcic, ufając swojej sile i szabli, poszedł do lochów średniowiecznego gmachu. Trzymając w jednej ręce wyostrzoną turecką demeszkę, a w drugiej latarnię rozświetlał ciemności dookoła panujące. Ze dwie godziny chodził po krętych schodach i lochach łęczyckiego zamczyska. Nareszcie odnalazł w murze ukryte drzwi, gdy je wybił, jego oczom ukazały się niezliczone skarby, zaś w koncie w postaci sowy z iskrzącymi oczyma, na bryle złota, siedział sam Boruta.
Na ten widok zuchwały szlachcic zbladł i zadrżał, spocił się potężnie ze strachu. Po chwili, gdy zauważył, że nie dzieje się mu krzywda doszedł do siebie i tylko wyrzekł z cicha z ukłonem i pokorą:
- Mnie wielce miłościwemu panu bratu kłaniam uniżenie!
Sowa kiwnęła tylko głową, co rozweseliło nieco Siwego-Borutę. Ukłoniwszy się raz jeszcze, zaczął wypełniać siwej kapoty kieszenie i mieszki, złotem i srebrem. Tak je obładował, że zaledwie mógł się obrócić.

Już świtać zaczęło, a szlachcic nie przestawał garściami ściągać złota. Na koniec, gdy już brakło mu wszystkich kieszeni, nie mając go gdzie włożyć, zaczął w gębę sypać, a że miał niemałą, nasypał dosyć. Ponownie ukłonił się stróżowi i wyszedł z lochu.
Zaledwie stanął na progu, kiedy drzwi się same zatrzasnęły i przycięły mu całą piętę. Nawet nie krzyknął, gdyż złotem wypchane miał usta.
Kulejąc, krwią znacząc ślady kroków swoich, przeładowany skarbami, dobywając ostatki sił, ledwo doszedł do domostwa.
Upuścił na podłogę złoto i srebro, wypluł z napchanej gęby, a sam padł wysilony i słaby. Odtąd miał dużo pieniędzy, ale siłę stracił i zdrowie. Przestękał całą resztę życia. Tak z mocarza, stał się słabym człowiekiem. Tak chciwość, wyrywność i zbytnia wiara w swoją moc okazała się zgubą dla niego samego. Pewnego smutnego dnia, gdy w kłótni o miedzę wyzwał sąsiada, ten, którego dawniej jednym palcem obalał Siwy-Boruta, pokonał bogacza i zabił.
Domostwo jego pustkami zostało. Nikt tam zamieszkać nie chciał, bo sam diabeł Boruta często przesiadywał w starej wierzbie, co na podwórzu rosła. Odwiedzał izby i alkierz, pozostałe skarby przenosząc na powrót do zamku w Łęczycy.

(na podstawie „Klechd, Starożytnych podań i powieści ludu polskiego i Rusi” Kazimierza Władysława Wóycickiego, Warszawa 1837)

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legenda o Halinie z Sandomierza…

przez , 14.lis.2014, w Legendy

W XIII w. Tatarzy trzykrotnie najeżdżali Sandomierz. W czasie drugiego najazdu w 1260 r. zdobyli i spalili  miasto, ludność wymordowali, a część trafiła w jasyr. Jednym z zabitych był dowodzący obrona miasta Piotr z Krępy. Miał on córkę Halinę, którą uratował wierny sługa Boguchwał. W 1287 r. Tatarzy po raz trzeci stanęli u bram miasta. W czasie obrony zginął kasztelan Janko z Pilawy, mąż Haliny Krępianki. Obrońcy ponieśli duże straty, zginęło wielu dzielnych rycerzy i odważnych mieszczan. Sytuacja stała się krytyczna, na mieszkańców padł blady strach. Wówczas piękna Halina przygotowała fortel. Udała się do obozu wroga i opowiedziała chanowi, że wójt Witkon okrył ją hańbą, postanowiła więc się zemścić i oddać miasto w ręce Tatarów. Ci skuszeni wizją łatwych łupów i krwawej rzezi uwierzyli Halinie, która przekonywała, że otoczone murem miasto jest dobrze zabezpieczone, zdobyć je trudno, ale jest loch ukryty pod ziemią i można nim skrycie przejść do zamku. Wojownicy tatarscy ruszyli za Haliną w głąb lochów. Wówczas to ukryci sandomierzanie głazami zasypali wejście, grzebiąc napastników. Dzielna Halina poświęciła własne życie, by uratować Sandomierz, a lochy zapisały się na zawsze w dziejach miasta.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legendy z Sichowa…

przez , 10.paź.2014, w Legendy

O tym, jak biedny rybak został panem na Sichowie…

Nieopodal Sichowa żył niegdyś biedny rybak. Woda i las dostarczały mu jednak wszystkiego, czego potrzebował do życia, a syn jego był dla niego źródłem dumy i radości. Siły młodzieńca i jego dzielność w walce z dzikim zwierzem i złymi ludźmi sprawiały, że nie było nikogo, kto by chciał mu wejść w drogę. Sława ta dotarła do uszu samego pana w Sichowie, który nie miał syna. Wezwał młodzieńca i poprosił go, by stanął do walki z rycerzem Prusic, gdyż sam, z powodu starego wieku nie poradzi sobie w walce z przeciwnikiem, który wyrządził mu krzywdę. Syn rybaka zgodził się stanąć do boju z panem Prusic. Po długiej i zaciętej walce biedny młodzieniec zwyciężył i w nagrodę osiadł na starodawnym sichowskim zamku.

O głazach na Diablej Górze…

W dawnych czasach rządzili w tych stronach diabli, których władca Kusy miał swą siedzibę na Diablej Górze, pomiędzy Sichowem a Stanisławowem. Gdy wybudowano kościół, Kusy zawrzał strasznym gniewem i postanowił go za wszelką cenę zniszczyć. Zerwała się silna burza z piorunami, a niebo pociemniało. Kusy wprzęgnął do roboty całą swoją diabelską kompanię. Diabły rzucały z Diablej Góry kamienie i głazy na kościół w Słupie, ale nie miały dość mocy, gdyż żaden kamień nie doleciał do kościoła. Wszystkie padały na okoliczne doliny i wzgórza. Dlatego też cała okolica Słupa zasiana jest kamieniami. Kusy widząc bezowocność wysiłków, zapędził całą gromadę diabłów do podziemi Diablej Góry i przywalił wejście kamieniami. Odtąd okolicznym mieszkańcom diabły nie dokuczały, jednak wszyscy wolą omijać zwały kamieni na Diablej Górze, bo nigdy nie wiadomo, czy któremuś z diabłów nie przyjdzie ochota wyjrzeć.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , więcej...

Legenda o rozbójnikach z Kruczych Skał…

przez , 29.sie.2014, w Legendy

Krucze SkałyNa jednej ze stromych ścian skalnych rysują się wyraźnie dwie pionowe kolumny, z których jedna zakończona jest twarzą mężczyzny. Z tą właśnie kamienną postacią związana jest legenda.

Na szczycie skały stał kiedyś zamek rycerza-rozbójnika, którego brat Kuno, również rozbójnik, miał swą siedzibę w zamku na Wilczej Górze koło Złotoryi. Legenda mówi o ich ostatnim i najstraszliwszym przestępstwie, o zbrodni, za którą zapłacili życiem. Do rozbójników dotarła wieść, że doliną Kaczawy przejeżdżać będzie możny rycerz z nowo zaślubioną małżonką i że w bagażach podróżujących znajduje się bogate wiano ślubne w złocie i kosztownościach. Zbójcy napadli orszak rycerski na drodze między Złotoryją a Jerzmanicami, a spętanych zawlekli do swego zamczyska na skale. Rycerz został zamordowany, a jego żona, zakuta w kajdany i wtrącona do lochu, umarła z głodu. Kiedy zabójcy sięgnęli do sakw podróżnych, by podzielić zagrabione bogactwa, znaleźli ku swemu przerażeniu pismo, z którego wynikało, że zamęczona głodem kobieta jest ich rodzoną siostrą. Straszną i bezsenną noc spędzili mordercy i ich pomocnicy w zamczysku, oczekując wyroku sprawiedliwości.

O świcie postanowili opuścić straszne zamczysko i wraz z całym orszakiem pomocników zbójeckiego rzemiosła przenieść się na Wilczą Górę. Ale kiedy otworzyli drzwi zamierzając opuścić komnatę, przeraźliwie brzmiący głos przykuł ich do miejsc, a przed nimi pojawiła się odrażająca postać karła. Wyśmiawszy ich tchórzostwo zaproponował przymierze, które miało im przywrócić spokój i radość życia. Znów nadludzki, donośny nie wiadomo skąd pochodzący głos przestraszył dogłębnie zbójców. Wyliczywszy ich łotrostwa, zapowiedział rychłą karę i wezwał obu braci do wejścia na szczyt wieży zamkowej. Ze szczytu wieży zobaczyli ponurą, czarną chmurę stojącą nad zamczyskiem na Wilczej Górze. Wśród nieustannych grzmotów i błyskawic wydawało się, że na zamczysko spadła lawina ognia. Nagle z ogromnym hukiem otwarła się Wilcza Góra i cały zamek z jego mieszkańcami zapadł się pod ziemię.

Po chwili z niewyobrażalnym hukiem góra się zamknęła i głucha cisza zapanowała wokoło. Przestraszeni bracia zbiegali po schodach zamkowej wieży. Zamek był jak wymarły, a służba już dawno uciekła. Kiedy zabójcy chcieli uciec drogę zagrodził im duch zamęczonej siostry, a zamek zatrząsł się w posadach. Osuwające się mury zawaliły wszystkie przejścia i ganki. Nie pomogły rozpaczliwe prośby i błagania – droga ucieczki była zamknięta. Jedynie loch do piwnicy, w której zgromadzone były zrabowane skarby stał jeszcze otworem i tam w popłochu uciekli. Tu wśród błyszczącego złota i iskrzących się drogocennych kamieni ujrzeli zjawę. Grobowym głosem odezwały się słowa czarodziejskiego zaklęcia i bracia zamienili się w dwa głazy.

Jako ostatnią łaskę przyrzekł im duch możliwość wybawienia. Corocznie w noc wigilijną o północy, kamienne wrota miały się otwierać na 15 minut. W tym czasie każdy mógł wejść do komnaty i wybawić skamieniałych pod warunkiem zadania im trzech pytań, rozbicia kamiennej powłoki i zabrania ze sobą tyle złota, ile tylko można unieść. 400 lat później cnotliwy rycerz, który w grudniu przybył z daleka do Złotoryi w towarzystwie snycerza, mieszkańca Złotoryi, udał się w noc wigilijną na to miejsce. Gdy wybiła północ ujrzeli przez otwarte wrota dwóch skamieniałych rycerzy i siedzące na stole żywe dziecko. Kwadrans po północy, z kamiennych lochów wyskoczyła kobieta zgięta pod ciężarem wyładowanego kosztownościami worka. Kamienne drzwi zamknęły się z trzaskiem.

Kobieta, która wyskoczyła z kamiennych lochów, była biedną mieszkanką Złotoryi, matką sześciorga dzieci. Słyszała ona o ukrytych skarbach i w ten sposób zamierzała pomóc swej pogrążonej w biedzie rodzinie. Kobieta załamała ręce z rozpaczy  gdyż w pośpiechu zapomniała o dziecku pozostawionym w lochu, a teraz wszystkie próby otwarcia kamiennych wrót  nic nie pomogły. Prócz tego worek ze skarbami, zdobyty z takim trudem, zniknął nagle bez śladu. Odważny rycerz wraz ze swym pomocnikiem postanowił za rok spróbować ponownie wejść do skarbca. Kiedy w następną noc wigilijną otwarły się wrota, ze zdumieniem zobaczyli żywe dziecko bawiące się sztukami złota. Rycerz szybko oddał dziecko stojącemu na zewnątrz snycerzowi, który otulił je płaszczem, a sam podszedł do skamieniałych postaci. Zadał im trzy pytania, na które usłyszał odpowiedź, siekierą uderzył w skamieniałych i wtedy dwaj rozbójnicy żywi stanęli przed nim.

Gorąco podziękowawszy mu za wybawienie prosili, by zabrał tyle kosztowności, ile tylko potrafi i by za to pomagał biednym ludziom, po czym zniknęli. Rycerz załadował worek złotem i na czas opuścił komnatę. Skarbem podzielił się sprawiedliwie ze snycerzem. Obaj fundowali później schroniska dla biednych i wiele rodzin uchronili od nędzy. W drodze powrotnej do Złotoryi spotkali nieszczęśliwą matkę dziecka, która widząc je żywe i uśmiechnięte, ze łzami dziękowała im za pomoc. Legenda mówi, że we wnętrzu skały zostało jeszcze dużo złota i że w każdą noc wigilijną o północy kamienne wrota stoją otworem dla ludzi sprawiedliwych i odważnych. Zaś jako ostrzeżenie dla przestępców, przypominając po wieczne czasy karę jaką wymierzono rozbójnikom, skała z poważną męską twarzą zamyślona spogląda na Kaczawę.

opis Kruczych Skał:
http://geoexplorer.blog.pl/2014/05/10/krucze-skaly-w-jerzmanicach/

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legenda o czarownicy z Lewina Kłodzkiego…

przez , 25.lip.2014, w Legendy

Czarownica BródkaW Lewinie Kłodzkim w powiecie kłodzkim niedaleko Kudowy Zdroju, około 1345 roku żył sobie pewien garncarz imieniem Duchacz. Był spokojnym i pracowitym człowiekiem, ale jego żona imieniem Bródka słynęła w całej okolicy jako czarownica, która się z samym diabłem kumała. Gdy doszło to do uszu miejscowego proboszcza, ten postanowił odprawić nad nią egzorcyzmy. Bródka unikała wprawdzie spotkania, ale w końcu ksiądz natknął się na nią i rozpoczął swoje modły. Na drugi dzień Bródka zmarła. Jako czarownicę pogrzebano ją nie na cmentarzu, lecz na rozstajnych drogach, jak to było w zwyczaju. Ale dopiero po śmierci zaczęły się dziać straszne rzeczy.

Zmarła ukazywała się pasterzom pod postacią ogniem zionącej krowy, strasząc ich nocami i rozpędzając bydło. Z czasem zaczęła się też ukazywać w ludzkiej postaci, przybierając swoje własne oblicze lub oblicze innych ludzi. Odwiedzała mieszkańców miasteczka i okolicznych wsi, rozmawiała z nimi, straszyła ich, a nawet przyprawiała o utratę życia. Chcąc temu zaradzić okoliczni chłopi wezwali doświadczonego człowieka, który wykopał zwłoki. Okazało się, że były nie uszkodzone, a czepiec, który zmarła miała na głowie, tkwi na wpół zżarty w jej ustach.

Ciało przebito na wylot dębowy kołkiem, a wypłynęło tyle krwi co z żywego człowieka i zagrzebano z powrotem. Ale i po tym upiór nie przestał się ukazywać, strasząc i zabijając ludzi w okolicy. Gdy ktoś przerażony padał na ziemię, zjawa deptała po nim, wyciskając zeń ostatni dech. Wówczas wykopano zwłoki po raz drugi. I tym razem stwierdzono dziwna rzecz – zmarła trzymała w rękach wyciągnięty z ciała kołek. Spalono zatem ciało czarownicy a popioły zmieszano z ziemią i zagrzebano. Wtedy dopiero straszne zjawiska przestały się ukazywać i tylko w wyciu zrywającej się niekiedy wichury słyszeli mieszkańcy tych stron jakieś upiorne głosy.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , więcej...

Legenda o tym jak król Bolesław u biedaka był kumem…

przez , 14.cze.2014, w Legendy

BolesławChrobryWieś Opolnica niedaleko Barda Śląskiego w powiecie ząbkowickim nosiła dawniej, już po 1945 roku, miano Chrobrówki. I szkoda, że nazwa została zmieniona, bo o niej to właśnie ludność okoliczna opowiada do dziś ciekawe podanie. W bardzo dawnych czasach do wsi tej przybył jakiś dziad wędrowny. A że wieczór zapadł, zaczął chodzić od chałupy do chałupy, prosząc o nocleg. Ale jak to zwykle bywa, przed biedakiem zawarły się drzwi bogatych i nikt nie chciał go ugościć. Przyjęto go dopiero w małej, biednej chałupce pod lasem. Było tu kilkoro drobnych dzieci, a matka ich leżała właśnie po połogu, tuląc niedawno urodzone niemowlę. Ojca rodziny, ubogiego drwala, nie było w domu, bo wyruszył na wieś szukać kuma dla swojego najmłodszego. Niebawem i on wrócił do domu, zniechęcony bezowocnymi poszukiwaniami, bo biedakowi nikt nie chciał wyświadczyć zaszczytu trzymania jego dziecka do chrztu.

- Cóż, musicie gdzieś spać – rzekł do dziada – zostańcie, znajdzie się i dla was miejsce w naszym ubóstwie. A może wy zgodzicie się za kuma mnie biedakowi, któremu już wszyscy odmówili?Ochotnie wam oddam tę przysługę – odparł wędrowiec. Jakoż nazajutrz odprawiono skromne chrzciny i nieznany dziad został kumem biednego drwala, po czym ugoszczony czym chata bogata, udał się w dalszą drogę. Nie minęło parę dni, gdy do wsi zawitał wspaniały orszak zbrojnych, na których czele, na dzielnym koniu jechał okazały mąż o pięknym, poważnym obliczu. Był to sam król Bolesław Chrobry. Najznaczniejsi we wsi kmiecie tłocząc się biegali go powitać, ale on minął ich obojętnie i pojechał wprost na skraj wsi do chałupy biednego drwala i tam z konia zeskoczył. Z niskim pokłonem wyszedł na powitanie władcy biedak.

Ale jakież było jego zdziwienie, gdy we wspaniale ubranym królu rozpoznał owego dziada wędrownego, swojego kuma. W istocie był to dobry monarcha, który w dziadowskim przebraniu chodził czasami po wsiach, aby dowiedzieć się, jak żyją jego poddani, jakie są ich troski i radości, a zwłaszcza jak żyją biedacy, których głosy tak rzadko docierały do stóp jego tronu przez usta bogatych i możnych. Radość i wesele zapanowały odtąd w chacie drwala. Skończyła się jego bieda. Królewski kum, poznawszy jego dobroć i uczynność, nadał mu sporo ziemi i rozkazał wybudować dla niego dostatnią zagrodę. Miejsce, gdzie stały te zabudowania, do dziś jeszcze pokazują ludzie we wsi. Całą wieś na pamiątkę tego zdarzenia nazwano na cześć dobrego króla Chrobrówką.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o zatopionym zamku nad Baryczą…

przez , 07.cze.2014, w Legendy

DolinaBaryczyDzikie i nieprzebyte były lasy i bagna w dolinie Baryczy, w powiecie milickim. Wiele też czasu upłynęło, zanim okolice te zaczęły się zaludniać. Jednym z pierwszych panów w tych stronach był ponoć możny książę Sapieha. Wzniósł on tutaj potężne zamczysko, a granice swych włości kazał oznaczyć i zabezpieczyć przed wylewami rzeki szeregiem zasadzonych dębów. Drzewa te, potężne i rosłe, po wielu jeszcze stuleciach pokazywali przybyszom okoliczni chłopi. W Cieszkowie, w krypcie miejscowego kościoła p.w. Wniebowstąpienia NMP, pokazywano też zasuszone zwłoki niewiasty przybrane w szczątki starego, wspaniałego stroju.

Miała to być właśnie księżna Sapieżyna, fundatorka kościoła w 1753 roku, dawna pani tych ziem. Żadne dokumenty nie przechowały wiadomości, gdzie stał ów stary zamek Sapiehów. Tylko starzy ludzie opowiadali, że zamek ten stał niedaleko Kraśnic, na miejscu, gdzie rozciąga się jeden z licznych stawów doliny Baryczy zwany Przystanią. I rzeczywiście na okolicznych polach znajdowało się  wiele kamieni, jakby ze zburzonych murów, a nie opodal rosło kilka potężnych dębów o obwodzie 30 stóp. Kiedy i w jaki sposób zamek uległ zagładzie, nie wiadomo.

Wody stawu kryją jego tajemnicę. Tylko czasami ukazuje się tam widmo dziewczyny w białych szatach, może ukochanej lub żony księcia. Ze smutkiem spogląda ona po okolicy, jakby wspominając czasy, gdy miejsce to tętniło życiem i gwarem, gdy w jasno oświetlonych salach zamku ucztowano wesoło, a na dziedzińcu zamkowym dzielni rycerze stawali w szranki podczas turniejów i zabaw. Niekiedy pojawia się tez postać młodego myśliwego i obie zjawy skąpane w księżycowej poświacie przechadzają się z wolna nad stawem, który kryje ich tajemnicę.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , , , , , , , więcej...

Legenda o złotych jamach koło Leszczyńca…

przez , 24.maj.2014, w Legendy

W powiecie kamiennogórskim, pod wsią Leszczyniec, po lewej stronie drogi ku Szarocinowi, na górskiej łączce od wielu lat pokazują sobie ludzie wiele głębokich jam. Jamy te znajdują się już w tym miejscu od niepamiętnych czasów i głuche tylko wieści krążą o ich pochodzeniu. Podobno w tym miejscu były niegdyś kopalnie złota i wokół każdej z tych jam kręcili się ludzie jak mrówki, wybierając i wypłukując odrobiny drogocennego kruszcu. Ale pewnego razu, gdy przez czas jakiś zapomniano nieco o cennej zawartości tych jam, pewna poczciwa kobiecina z jednej z okolicznych wsi skorzystała z jednej z jam zupełnie inaczej, niż dotąd z niej korzystano. Nie tylko nie wyniosła stamtąd żadnego skarbu, ale przeciwnie, jeszcze przyniosła tu swój skromniutki choć bardzo dla niej cenny skarb: ukryła we wnętrzu tej jamy trochę prosa. Wiele lat upłynęło od tej chwili. I czy to obraziły się na postępek biedaczki możne duchy, władcy złota spoczywającego w jamach, czy to inne były tego powody, nie wiadomo, ale od tego czasu nikt już ani kruszyny złota w żadnej z jam nie znalazł. Między ludem krążyły tylko głuche wieści, że kiedyś jeszcze złotonośne jamy znów będą ludziom dostarczać bogactwa, ale stanie się to nie prędzej, aż upłynie tyle lat, ile ziarenek prosa schowała ongiś w jednej z jam owa biedna kobieta.

Komentowanie nie jest możliwe :, , więcej...

Legenda o powstaniu Lisiej Sztolni…

przez , 22.kwi.2014, w Legendy

Pewnego razu w góry wyruszył mały pastuszek. Rodzice jego mieszkali w Wałbrzychu, w ubogiej chałupce, a on pomagając im, codziennie wychodził z niewielkim stadkiem owiec, aby je paść na zboczach górskich. Ale chłopcu nudziło się, gdy owce skubały spokojnie trawę. Nic więc dziwnego, że szukał sobie rozrywki myszkując po zaroślach śledząc ptactwo i zwierzęta. Tego dnia, gdy uspokojony, że owce się nie rozbiegną, ruszył znów na wędrówkę, udało mu się znaleźć coś, czego nie znajduje się co dzień – lisią norę. Co więcej w jej wnętrzu i wokół niej leżało pełno dziwnych kamieni czarnych, dość lekkich i błyszczących. Zaciekawiony chłopak postanowił zabrać ich kilka do domu i pokazać rodzicom. Ale oni, utrudzeni robotą nie chcieli się tym zajmować.

- Wyrzuć te kamienie, jeszcze mi nimi izbę będziesz zaśmiecał – burknęła matka.

Pastuszek posłusznie wrzucił kamienie do ognia, ale jakież było jego zdziwienie, gdy zobaczył, że zaczęły one płonąć. Wieść o węglu, bowiem węglem właśnie były owe nieznane kamienie, rozniosła się szybko. Wielu ludzi wyruszyło po nie do lisiej jamy, na której miejscu powstała pierwsza w tych stronach kopalnia węgla, zwana jeszcze długo Lisią Sztolnią.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , więcej...

Legenda o lochach pod Bukówką…

przez , 18.kwi.2014, w Legendy

Na południowej stronie góry zamkowej pod wsią Bukówka w powiecie kamiennogórskim zobaczyć można jakby wykuty w głazach czworokątny otwór zwany dawniej Poprzychowymi Lochami. Podobno niegdyś prowadziło stąd podziemne przejście do jakiegoś zamku. Opowiadano także, że leżą tam niezmierzone skarby, strzeżone przez czarnego psa, którego czasem tylko, w samo południe można zobaczyć. Wejścia do lochów bronią ciężkie, żelazne, bogato zdobione drzwi, które otwierają się tylko w jeden dzień roku, w Wielki Piątek o ściśle określonej porze i tylko na przeciąg jednej godziny, a potem zamykają się same. Nie zachowała się pamięć, czy ktoś skorzystał ze skarbów leżących w lochach. Może nikt, a może ci, co się tam wzbogacili woleli tego nie rozgłaszać. W każdym razie pamiętano, że ongiś jeden z okolicznych gospodarzy miał u siebie klucz otwierający drzwi lochów. Ciężkie widać i niesamowite musiały być jego przeżycia, skoro dobrowolnie postanowił pozbyć się zaczarowanego klucza – zaniósł go na Śnieżkę i tam rzucił do małego stawu. Jakież było jego zdziwienie gdy powróciwszy do domu zastał klucz leżący na swoim miejscu. Z pomocą tego klucza i czarodziejskiej różdżki wielu ludzi próbowało jeszcze później otworzyć wejście do lochów w kolejny Wielki Piątek. Ale nie zdało się to na nic i już nikomu nie było sądzone wejść do Poprzychowych Lochów i zdobyć leżące tam skarby.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , więcej...

Legenda o błądzącym jeźdźcu bez głowy…

przez , 28.sty.2014, w Legendy

Zamek SzczerbaJedną z warowni na ziemi kłodzkiej był zamek Szczerba, należący w średniowieczu do Glaubitzów, z którym wiąże się kilka interesujących legend. Jedna z nich opowiada o wydarzeniu, które działo się w XIV stuleciu. na zamku mieszkał wtedy możny rycerz Glaubitz, który, oprócz pokaźnego majątku, posiadał piękną córkę. Kiedy była jeszcze mała, ojciec obiecał ją sąsiadowi Panwitzowi. Glaubitz nie myślał o szczęściu dziewczyny, ale o powiększeniu fortuny rycerskiej w okolicach Gniewoszowa. Małżeństwo planowano oczywiście bez udziału dziewczyny, która oddała swoje serce młodemu i pięknemu, ale ubogiemu giermkowi.

Namowy ojca nie odniosły skutku i gdy tylko dowiedziała się o zamierzeniach ojca, postanowiła uciec z ukochanym na druga stronę Gór Orlickich i znaleźć tam schronienie w rokitnickich włościach. Ucieczkę dobrze zaplanowano i przygotowano. Młodzi zaopatrzyli się we wszystko, co było potrzebne, aby konno przekroczyć góry. Niestety, jakimś sposobem stary Glaubitz dowiedział się o wszystkim i postanowił urządzić na młodych zasadzkę przy wielkim głazie pod Poniatowem. Ukrył się więc ze swoimi ludźmi i wypatrywał nadjeżdżających. Nagle jego oczom ukazały się sylwetki dwojga konnych – córki i giermka. Kochankowie, którzy ujrzeli postacie wyłaniające się zza głazu, natychmiast rzucili się do ucieczki. Daleko jednak nie ujechali.

Pierwsza zginęła dziewczyna, trafiona przez ojca oszczepem, a po krótkim pościgu także giermek, któremu Glaubitz pod młodym świerkiem odciął mieczem głowę. Niewiele czasu minęło, gdy stary Glaubitz zmarł z żalu za córką, a zamek popadł w ruinę. Do dzisiaj każdej nocy o północy zbłąkany giermek podąża na białym rumaku po sudeckich lasach, pod pachą trzymając swoją odrąbaną głowę. Zawsze pędzi do świerka, pod którym zginął, później powoli wraca w głąb lasu i znika. Zjawa przestanie się ukazywać, gdy po ścięciu drzewa ktoś wykona z niego kołyskę, a wtedy dziecko w niej wychowane będzie miało moc uwolnienia błądzącego ducha.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , więcej...

Legenda jak Liczyrzepa walczył z Królem Wód…

przez , 28.sty.2014, w Legendy

LiczyrzepaPewnego razu w poszukiwaniu pracy wędrował przez Karkonosze biedny chłop. Nagle drogę zastąpił mu wspaniale ubrany jeździec na rączym koniu. – Jestem Liczyrzepa, Król Gór i pan Karkonoszy. Potrzebuję twojej pomocy, bowiem wyruszam na ostatni bój z Królem Wód, moim odwiecznym wrogiem i rywalem. Pójdziesz ze mną nad jezioro, w którym on przebywa, a gdy wejdę do jeziora, aby stoczyć walkę z wrogiem, ty przypilnujesz mojego rumaka. Bacz tylko na znaki, które ukażą się na wodzie. Jeśli zaczną ukazywać się czyste pęcherze powietrza, będzie to znak, że przegrywam. Siadaj wtedy na konia i uciekaj jak najdalej. Konia możesz sobie wówczas zatrzymać. Jeśli jednak na wodzie pokażą się krwawe pęcherze, będzie to znak, że jestem górą. Wtedy czekaj na mnie wiernie, a ja ci to sowicie wynagrodzę.

Cóż chłop miał robić? Choć nieswojo mu było w towarzystwie potężnego ducha, poszedł za nim. Wiedział, że Liczyrzepa ludziom krzywdy nie czyni, ale potrafi płatać złośliwe figle. Wkrótce przybyli nad niewielkie, ale bardzo głębokie jezioro. Duch gór oddał rumaka w ręce chłopa, a sam śmiało skoczył do wody. Wkrótce też na powierzchni zaczęły się ukazywać krwawe pęcherze, a po jakimś czasie wynurzył się sam Liczyrzepa, pokrwawiony i zmęczony walką, ale zwycięski. – No, teraz jestem już jedynym panem i królem tych stron, a ciebie za pomoc zaraz wynagrodzę. Weź do torby nawóz, który mój koń popuścił i idź w dalszą drogę.

Liczyrzepa sam pomógł biedakowi naładować torbę końskim nawozem, a ten nawet nie śmiał się przeciwstawić, rozżalony i w duszy obrażony taką „zapłatą”. Ledwie się jednak rozstali wędrowiec nasz ze złością wyrzucił w krzaki całą zawartość torby, a klnąc na niepotrzebną i daremna mitręgę, poszedł szybko swoją drogą. Wieczór już zapadł, gdy chłop postanowił odpocząć i dokładnie oczyścić torbę. Jakież jednak było jego zdumienie, gdy w zakątkach torby, gdzie pozostało nieco końskiego nawozu zobaczył całe garście szczerozłotych dukatów! Przyszło mu więc nie tylko dziękować Liczyrzepie za hojność, ale i własnej lekkomyślności żałować.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , więcej...

Legenda o przeklętej ręce…

przez , 23.sty.2014, w Legendy

Dawno, dawno temu nad mieszkańcami wsi Gierałtów, leżącej na północnym skraju Pogórza Izerskiego, wyższe sądownictwo sprawowali mieszczanie lubańscy. Przysługiwało im prawo wydawania wyroków za najcięższe zbrodnie. Zdarzyło się pewnego razu, że w Gierałtowie syn zamordował własna matkę. Zabójca nie uszedł jednak sprawiedliwości i skazany został przez sąd na karę śmierci. Okrutna egzekucja matkobójcy, jako było w zwyczaju, odbyła się na lubańskim rynku. 22 stycznia 1572 r. kat obciął mordercy prawą rękę, a następnie wyciął mu serce, a poćwiartowane zwłoki przymocowano do słupów przy szubienicy. Stały się one pokarmem dla padlinożernych ptaków. Jednak przez wiele lat nie ruszyły one obciętej dłoni. Dopiero pięć lat po egzekucji, z powodu planowanej wizyty w Lubaniu cesarza Rudolfa Habsburga, przeklętą dłoń zdjęto ze słupa i zakopano.

Komentowanie nie jest możliwe :, , więcej...

Legenda o skarbie młynarza…

przez , 23.sty.2014, w Legendy

Pewnego razu biedna dziewczyna z Krzewia Wielkiego, urodzona w niedzielę, wracała w pierwsza majowa noc do domu z odwiedzin w Gryfowie Śląskim. Kiedy dotarła w pobliże jednego ze wzgórz, Buchberg, nagle zobaczyła nad nim wielobarwne światło. Zaciekawiona podeszła bliżej i znalazła strzeżone przez psy otwarte wejście do skał. Podeszła więc bliżej i w małym pomieszczeniu zauważyła młynarza, który oglądał i liczył swoje skarby. Przed nim leżały drogocenne przedmioty wykonane ze szlachetnych kruszców, biżuteria, wspaniałe perły z Kwisy, stosy złotych i srebrnych monet. Przerażona dziewczyna stała nieruchomo, zdumiona i zaskoczona blaskiem tak wielkiego skarbu. Jej przerażenie nie minęło, gdy młynarz przyjaźnie zwrócił się do niej: – Dobrze, że tu trafiłaś. Daję ci więc sto sztuk złota, abyś użyła go na swoje wiano. Zmów tylko za mnie Ojcze nasz. za sto lat ponownie będzie mnie tu znaleźć. Poruszona tym co się stało, dziewczyna uciekła, pędząc co sił w nogach do domu. Tam opowiedziała o wszystkim rodzicom. Nazajutrz wróciła z ojcem, matka i braćmi w miejsce spotkania z młynarzem, ale niczego już tam nie znaleziono. Do dzisiaj czarne psy z błyszczącymi i gorejącymi ślepiami, z wielkimi jęzorami pilnują skarbu ukrytego wewnątrz wzgórza. Niełatwo go odnaleźć i zdobyć. Może tego dokonać osoba urodzona w niedzielę, ale nie zawsze, a jedynie podczas nocy Walpurgii.

Komentowanie nie jest możliwe :, , więcej...

Legenda o Trzech Sosnach…

przez , 23.sty.2014, w Legendy

Przy drodze między Gryfowem Śląskim a Lwówkiem Śląskim, w pobliżu wsi Ubocze, stała dawniej grupa sosen, którą okoliczni mieszkańcy nazywali Trzema Sosnami. Po zdobyciu pobliskiego zamku Podskale miało miejsce pewne wydarzenie. Mury warowni leżały już w gruzach, więzionych w nim okolicznych chłopów uwolniono, a rycerza-rabusia Nikola von Czirna i jego drużynę wzięto do niewoli. Wszystkich przekazano w ręce kowarskich górników. Mieli oni największy udział w zdobyciu zamku i dlatego im właśnie przypadło ukaranie złoczyńców. Początkowo zamierzali zabrać Czirna wraz z kompanami do Jeleniej Góry i oddać tam pod sąd. Jednak doprowadzenie tam całej grupy pojmanych wydawało się nieco uciążliwe. Ponadto zachodziła obawa, że górnicy, rozzłoszczeni na złoczyńców i pełni gniewu oraz pragnienia zemsty, mogliby dokonać samosądu. Postanowiono więc wykonać wyrok na miejscu, wykorzystując do tego rosnące w pobliżu sosny. Na nich więc, bez niepotrzebnych uprzejmości i zbędnych ceregieli, wszystkich napadających na okolicznych chłopów rabusiów powieszono. Usatysfakcjonowani górnicy wrócili do swojej pracy w kowarskich kopalniach.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , więcej...

Legenda o skarbie w Karpieniu…

przez , 08.sty.2014, w Legendy

Podług legendy wielkie pod ruinami zamku Karpień mają być ukryte skarby: uboga wdowa z okolicznej wioski wybrała się razu pewnego o północy ze swoim jednorocznym synkiem, którego samego w domu zostawić nie chciała, na ruiny, aby w korzystnej tej nocnej porze coś zabrać ze skarbów. Drzwiami na pół uchylonymi wstąpiła do jasno oświeconej sali, gdzie na podłodze spiętrzone znajdowały się kupy złota i srebra. Posadziwszy dziecko na ziemi i zabrawszy ile tylko mogła ze skarbów, usłyszała nagle bijącą godzinę pierwszą, wtedy drzwi, którymi weszła zaczęły skrzypieć w wrzeciądzach i powoli się zamykać, a przestraszona matka tyle tylko jeszcze miała czasu aby ze skarbami prędko wydostać się z sali. Gdy się drzwi naraz z wielkim zawarły łoskotem, spostrzegła się dopiero nieszczęśliwa, że zapomniała o synku, że zostawiła go w sali. Boleścią przejęta i przestraszona, utraciwszy przytomność, upadła na ziemię. Gdy się ocknęła, podniosła się biedna i zaczęła szukać drzwi przez które weszła, a nie widząc żadnego ich śladu, zmuszona była powrócić do domu, gorzkie robiąc sobie wyrzuty. Gdy minął rok pełen wyrzutów sumienia i żałoby, wybrała się nieszczęśliwa matka o tym samym czasie na ruinę Karpensteinu, aby tym razem przynajmniej kości ukochanego dziecka zabrać ze sobą do domu.  Tak jak za pierwszym razem znalazła drzwi uchylone i salon rzęsisto oświetlony. Jakie wielkie było jej zdumienie, gdy po wejściu do sali, spostrzegła swego synka żywego i zdrowego, bawiącego się złotym jabłkiem i wyciągającego ku niej rączęta. Tym razem zapomniała o skarbach, uszczęśliwiona porwała swe dziecię i tuląc je do piersi, podążyła do domu.

Komentowanie nie jest możliwe :, więcej...

Legenda o młynarczyku…

przez , 02.sty.2014, w Legendy

Mały młynarz z Klein Waltersdorf (obecnie brak polskiej nazwy majątku włączonego do Bolkowa w 1929 r.) znał się nie tylko na młynarstwie, ale także na czarach, którym oddawał się z wielkim upodobaniem. Zmarł 1 lutego 1575 r. i pogrzebano go na cmentarzu przy kościele. Wkrótce zaczął ukazywać się jako zjawa, szczególnie chętnie nawiedzając kobiety, ale nie tylko. Męczył i dręczył spokojnych mieszkańców Bolkowa. Aby w końcu zaradzić złu, zebrali się rajcowie, którym przewodniczył pan na bolkowskim zamku – Mathias von Logau. Przegłosowano uchwałę, na której podstawie 7 tygodni po pogrzebie otwarto grób, a zwłoki młynarczyka pozostawiono niepogrzebane. Każdego dnia zwłoki, które ciągle nie ulegały zepsuciu, odwiedzali przedstawiciele sądu. Cyrulik Stenzel i chirurg Radlein doszli do wniosku, że Weigel znajduje się w letargu, ale władze zwierzchnie nie pozwoliły im na próbę wyprowadzenia go z tego stanu. Obawiano się, że gdyby młynarczyk powrócił do życia, mógłby spowodować większe niż dotychczas nieszczęścia i tragedie wśród mieszkańców Bolkowa. Na 8 dzień pozbawiono Weigla głowy, którą włożono pod jego stopy, a zwłoki ponownie zakopano. Widmo jednak nie przestało straszyć i nękać ludzi, a czyniło to z jeszcze większą aktywnością. Ponownie więc wykopano zwłoki, które spalono i dopiero teraz nastąpił spokój.

Komentowanie nie jest możliwe :, więcej...

Legenda o Maślanej Drodze…

przez , 02.sty.2014, w Legendy

Dawno temu pewien dzierżoniowski kupiec wracał do domu polna ścieżką, nazywaną wtedy Maślaną Drogą, ponieważ chodziły nią z Pieszyc kobiety noszące masło na targ do Dzierżoniowa. Nagle, tuż za dwukołowym wózkiem kupca ukazała się tajemnicza postać, cała jakby z ognia. Wielki strach obleciał kupca, a postać ognista bezszelestnie sunęła tuż za wózkiem w odległości około 10 kroków. Nie zbliżała się jednak, a gdy kupiec zatrzymał konia, ona również się zatrzymała. – Jakie licho? – pomyślał zatrwożony kupiec. Najdziwniejsze jednak było to, że zjawa ziała tym większym i groźniejszym ogniem, im dalej była od wozu. Nie dotykała przy tym ziemi, unosząc się lekko tuz nad nią, a blask, który bił od niej, nie przypominał blasku zwykłego ognia. Miał w sobie dziwną martwotę i zieleń. – Co robić? – zastanawiał się zatrwożony kupiec. Przeżegnał się znakiem krzyża i westchnął pobożnie. Wtedy zjawa nagle zaczęła blednąć, przygasała coraz bardziej, aż w końcu rozpłynęła się w zapadającym zmierzchu. Kupiec natychmiast zaciął konia i pognał co tchu do Dzierżoniowa, co chwila oglądając się trwożnie za siebie. Znajomym i rodzinie opowiadał później, że na Maślanej Drodze spotkał samego Liczyrzepę – Ducha Gór.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , więcej...

Legenda o pudlu z Mysłowa…

przez , 02.sty.2014, w Legendy

W różnych miejscach w okolicach Bolkowa, m.in. w Lipie, Mysłowie, Radzimowicach, widywano czarnego pudla z przerażającymi, ognistymi ślepiami, który przyłączał się nagle do samotnego wędrowca i towarzyszył mu przez jakiś czas, by nagle i niespodziewanie zniknąć. Pewna służąca, która pracowała w pałacu w Mysłowie, każdą niedzielę spędzała w swoim domu w Kwietnikach. Gdy razu pewnego wracała wieczorem ze służby, przechodziła koło Szubienicznej Góry między Lipą a Mysłowem. Nagle zauważyła biegnącego za nią czarnego pudla z ognistymi ślepiami. Przerażona chciała najpierw wrócić, ale pokonała strach i postanowiła iść dalej. Gdy po krótkim czasie obejrzała się za siebie, nie zauważyła już w ciemnościach psa. Gdy następnego dnia opowiedziała swoja przygodę innym służącym, jedna z nich zapytała: – Czy powiedziałaś coś temu psu? – Nic nie powiedziałam-odparła. – To mieliśmy wielkie szczęście, bo prawdopodobnie on już nigdy do Mysłowa nie wróci. Tak też się stało. Od tego czasu nikt czarnego pudla z przerażającymi ślepiami nie widział.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , więcej...

Legenda o ostatniej szychcie…

przez , 02.sty.2014, w Legendy

W 1517 r. dwaj górnicy z czeskiego Jahymova, Johann Weisse i Matthias Sohnel, uruchomili nowa kopalnię cyny w Gierczynie koło Mirska. Po niemal dwustu latach okazało się jednak, że wydobycie stało się całkowicie nieopłacalne i kopalnię należy zamknąć. Nastąpiło to w 1791 r. Pewnego dnia, który miał być ostatnim dniem funkcjonowania kopalni, Johann Gottlieb Weisse, potomek założyciela kopalni, zebrał górniczą brać i wszyscy zjechali w dół. Ponieważ wcześniej narzeczona Weissa prosiła go, aby nie chodził do starych, opuszczonych chodników, starał się ich unikać. Ciekawość jednak zwyciężyła i przestrogi nie pomogły. Górnicy wyjechali na górę, pozdrowili się tradycyjnym „Gruss Gott” i… zauważyli brak Weissa. Wrócili więc, aby go odnaleźć, ale poszukiwania okazały się daremne. Wielki żal ogarnął narzeczoną, kiedy dowiedziała się o śmierci narzeczonego. Kobieta tak się przejęła tą śmiercią, że zapadła na różne choroby i wkrótce zmarła. W 1843 r. powrócił pomysł ponownego otwarcia kopalni, specjalna komisja z Urzędu Górniczego zjechała w dół i tam, w jednym z chodników, odnalazła szkielet. Nad nim, na ścianie umieszczony był napis J.G.W. 1791, a niżej słowa, które w tłumaczeniu na język polski brzmiały: „Pukałem, ile mogłem, ale nikt mnie nie słyszał. Musiałem umrzeć, gdyż nie było ratunku. Żyjcie szczęśliwie. Pragnienie dokucza mi bardziej niż głód”. Okoliczna ludność mówiła, że zmarły dopełnił w ten sposób swojego górniczego obowiązku.

Komentowanie nie jest możliwe :, , więcej...

Legenda o zamku Homole…

przez , 21.gru.2013, w Legendy

Zamek HomolePowiadali starzy ludzie o zamku Homole w ziemi kłodzkiej, że siedział tam rycerz taki, co wszystkich napadał, a najczęściej kupców, którzy jechali do Kłodzka. Kiedy wracali furą do domu, rycerz ich napadał, fury pełne dobra wszelakiego zabierał, a kupców mordował. Razu pewnego pachołkowie powiedzieli rycerzowi, że od Kłodzka ciągną fury. pośpiesznie dosiedli wszyscy koni, napadli na kupców i jak wcześniej bywało, wszystkich zabili, a wozy zaciągnęli na Homole. Nagle, gdy ze zdobyczą znaleźli się na zamku, z wozów wyskoczyły diabły, czarne całe, z ogonami ogromniastymi i wybiły do nogi wszystko, co żywe było na Homoli. Tylko rycerz przy życiu pozostał, ale i jego diabły zabić chciały. Jednak północ wybiła nagle i wszystkie czarty moc swoją straciły. Rozzłościły się bardzo. Tak bardzo, że nagle coś rąbnęło, tąpnęło i cały zamek zapadł się z rycerzem. Dziś jedyną pozostałością po rycerskim zamku jest niewielki fragment wieży.

Komentowanie nie jest możliwe :, więcej...

Legenda o powstaniu Rogoźnicy…

przez , 21.gru.2013, w Legendy

Pewnego dnia książę śląski Henryk, polujący w lasach w okolicach Jawora, zapędził się za dzikiem czy też jeleniem w okolice dzisiejszej Rogoźnicy koło Strzegomia. Wieczór już zapadł, gdy wreszcie dopadł zwierza nad bezimiennym strumieniem. Do najbliższego zamku w Strzegomiu był jednak kawałek drogi, a ciemności utrudniłby powrót. W pobliżu było oczywiście nieco gospodarstw chłopskich, w których książę mógł spędzić noc, ale on wolał naprędce sklecony szałas niż pełne zaduchu domostwa. Zabrali się więc żwawo ościeżnicy do pracy i w okamgnieniu na jednym z piaszczystych pagórków stanął książęcy namiot. Podczas gdy strzelcy zajęci byli ćwiartowaniem ubitej zwierzyny, książę odpoczywał nad strumieniem. Woda jego była wartka i niezmącona, a dno piaszczyste. Jakież było zdziwienie księcia, gdy nad rzeką zobaczył nagle kilka niezwykłego piękna i wielkości czerwonych róż. „Wielkie te róże – pomyślał książę. – Można by tutaj zbudować dwór i założyć wieś. Byłoby pięknie i przyjemnie przebywać w tym miejscu”. Książęcej woli stało się zadość i wkrótce nad strumieniem wybudowano dwór, apotem wieś o nazwie Gross-Rosen, Wielka Róża.

Komentowanie nie jest możliwe :, więcej...

Legenda o Zakątku Mordu…

przez , 21.gru.2013, w Legendy

Między przysiółkiem Biedrzychowic, nazywanym Nową Świdnicą, a Olszyną znajduje się niewielki, ponury leśny wąwóz, nazywany Zakątkiem Mordu. Prowadzi przezeń ścieżka, łącząca obie te miejscowości. Gdy w latach 20-tych XV w. zdobyły i spustoszyły Lubań, jeden z ich oddziałów dotarł także do Olszyny i spalił tą miejscowość. W tym czasie mnisi z klasztoru, który stał wtedy na miejscu późniejszych dóbr rycerskich, uciekli i skryli się w leżącym nieco na uboczu leśnym wąwozie. szybko jednak odnaleźli ich żądni krwi i łupów żołnierze wojsk husyckich i bestialsko zamordowali. Jednym z zamordowanych, który zginął śmiercią męczeńską, był opat Arnold Treu. Zanim jednak wyzionął ducha, ostatkiem sił skierował do swych oprawców te słowa przekleństwa :

- Każdego, kto jest nieczystego serca i myśli, jeśli podąża on drogą, którą wy poszliście, wkrótce spotka karząca ręka Boga, a przy tym straci swój cień. A wy, rabusie, będziecie pierwszymi!

Rzeczywiście, kiedy ociekający krwią husyccy mordercy odchodzili z miejsca zbrodni, zauważyli ku swemu przerażeniu, że ich ciała, mimo jasnej poświaty księżyca, nie rzucały żadnego cienia… Tym samym wypełniły się słowa opata. Uzbrojeni mieszkańcy wsi natychmiast zebrali się ponownie i przepełnieni goryczą, duchem zemsty, natarli na wycofujących się morderców i wyrżnęli ich w pień. Niektórzy opowiadają, że również dziś zdarza się, iż wędrowcy, którzy obierają drogę przez zakątek mordu przy świetle księżyca lub słońca i znają tą opowieść, z trwogą oglądają się za siebie, aby sprawdzić,czy towarzyszy im cień.

Komentowanie nie jest możliwe :, więcej...

Legenda o powstaniu nazwy Czarna Woda…

przez , 19.gru.2013, w Legendy

Pewniej nocy, oświetlanej przez pełnię Księżyca, zleciały się na szczyt Ślęży wiedźmy. Zobaczyły nagle diabła i zaczęły go wypytywać kto on jest, jak wyszedł spod ziemi i na co oczekuje. Diabeł wyprężył się i zaczął opowiadać o swoich wyczynach, o połamaniu skrzydeł Archanioła, o tym, że nazywają go pogromcą Michała i że sam Lucyfer wysłał go tutaj z ważną misją. Nagle zadudniło głucho w głębi góry. Diabeł skulił się w sobie, zatrząsł z trwogi i począł błagać piekło o przebaczenie. Kiedy wiedźmy zobaczyły, kim on na prawdę jest, zaczęły wokół niego pląsąć, nazywając go Michałkiem-Pyszałkiem, poszturchiwały go pogrzebaczami i miotłami, kłaki ze łba wyskubywały. Od zguby uratowała go jedna stara czarownica, która odciągnęła go na stronę i rzekła :

- Wiem, kim jesteś, bo twój zad już dawno między skałami widziałam. Srogo Lucyfer cie ukarał, ale słuchać go musisz. Ty weźmiesz mnie do siebie na służbę, ja pomogę łowić ci dusze, a ty mnie skrzywdzić nie pozwolisz. Przepowiedział mi kiedyś matka, że na starość kąt znajdę u wielkiego pana, który choć człowiekiem nie będzie, w ludzkiej skórze się objawi. Złych będzie hołubił, a dobrych ku zgubie wiódł -  to dla ciebie przepowiednia. Teraz się ogarnij i przyodziej porządnie, a rano spotkamy się u podnóża góry na targu. Uwijaj się diabełku, a nie pożałujesz, bo cuda i dziwy obaczysz. Zjada tu bowiem sławne duszyczki z całego Śląska, a nawet sam biskup z Wrocławia na Ślężę zjedzie miejsce to od złych mocy uwolnić.

To powiedziawszy, stara czarownica poleciała. Diabła tymczasem jej słowa mile połechtały, złapał więc wiecheć trawy i poszedł szukać wody. gdy ja wreszcie znalazł, zaczął się szorować. Tak długo to czynił, aż cały się różowy zrobił, a woda w strumieniu tak poczerniała, że ludzie nazywali ją odtąd Czarną Wodą.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , więcej...

Legenda o Białej Damie w Kamieńcu…

przez , 19.gru.2013, w Legendy

Duch SydoniiGdy w XIV wieku po Śląsku podróżowała księżniczka Berendyna, trasa jej wojaży wiodła przez Kamieniec Ząbkowicki. Przyjechała tu wieczorem, więc nie chciała budzić braci klasztornych szykujących się już do snu w cysterskim klasztorze. Giermkowie rozbili obozowisko na pobliskim wzgórzu, w pobliżu klasztoru. Gdy wczesnym rankiem księżniczka wstała, ujrzała przepiękną krainę i pomyślała : „Tak tu pięknie, że na tej skale mógłby stanąć zamek. Chyba każę go zbudować”. Kiedy tylko pomyślała, usłyszała za sobą cichy, łagodny głos:

- Nie rób tego. Jeśli powstanie tu zamek, będą tylko waśnie i boje…

Księżniczka obejrzała się i nagle zauważyła we mgle, na zroszonej trawie, piękną kobietę w białych szatach, powoli rozpływającą się w tej mgle. Gdy później opowiedziała o tym zjawisku braciszkom klasztornym, opat wyjaśnił, że był to duch Herty, narzeczonej czeskiego księcia Bożywoja, która przypadkowo zginęła podczas jednej z potyczek. A książę, który bardzo ją miłował, pochował Hertę, na tym właśnie wzgórzu. Podobnie było, gdy książę ziębicki, który także obozował w tym miejscu, również zapragnął zbudować tu zamek. On także usłyszał cichy głos:

- Nie rób tego, bo będą właśnie i poleje się wiele krwi niewinnej…

Książę także odstąpił od pomysłu i zamek nie stanął w tym miejscu.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , , , więcej...

Legenda o krwawych pasach w herbie Schaffgotschów…

przez , 19.gru.2013, w Legendy

Herb SchaffgotschówŚląski rycerz Gotsche Schoff, służący w armii cesarza Karola IV, pewnego razu przebywał z nim w obozie pod Erfurtem w Turyngii. Rozegrała się tam krwawa bitwa, a trup słał się gęsto. Nasz Gotsche wyróżnił się spośród innych rycerzy niezwykła walecznością i wielką odwagą. Jego miecz spadał na przeciwnika niczym grom z jasnego nieba, czyniąc wielkie spustoszenie.
Wreszcie bitwa zakończyła się, a zwycięzcą był cesarz, który rozkazał, aby Gotsche stawił się przed nim, bo chciał rycerzowi podziękować za tak waleczny udział w bitwie. Rycerz stanął przed władcą w pancerzu, który cały pokryty był kurzem z pola walki. Karol IV był niezwykle uradowany widokiem takiego wojownika i zwracając się do niego, podał mu prawicę.

Ponieważ jednak ręka rycerza czerwona była od krwi, zanim podał ją cesarzowi, otarł ją o pancerny napierśnik, a na jasnym metalu pojawiły się cztery szkarłatne pasy.
Zaskoczony władca zwrócił się w te słowa :
- Spójrz, mój Gotsche, na swój pancerz! Czy widzisz na nim te piękne, równe smugi? Do twarzy ci w tych barwach. Radowalibyśmy się, gdybyś zachował je w swoim herbie.
Od tego czasu rodowy herb rodziny von Schaffgotsch to cztery pasy czerwone w polu srebrnym.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , więcej...

Legendy o zamku Grodno…

przez , 16.gru.2013, w Legendy

GrodnoCzarna kwoka z zamku Grodno…

Pewnego razu do zamku Grodno przybył rycerz i poprosił o nocleg. Burgrabia, ciekawy wieści z dalekich stron, zajął się gościem, zaprosił go na sutą wieczerzę, a służbie nakazał przygotować wygodną komnatę. Po wieczerzy rycerz udał się na spoczynek, ale nie dane mu było tej nocy odpocząć. Kiedy tylko na zamkowym zegarze wybiła północ, dały się słyszeć dziwne szmery i odgłosy, dochodzące z głębi komnaty. Zdziwiony tym rycerz uniósł głowę i w księżycowej poświacie ujrzał w kącie, przy kaflowym piecu, czarną kwokę z pisklętami. Nagle zaczęła stąpać po komnacie strosząc pióra, pusząc się i gdacząc tak, jak czynią to kwoki, gdy chcą wystraszyć i przegnać jastrzębia. Trwało to do pierwszego brzasku. W bladym świcie poranka powoli rozmazywały się kontury kwoki i jej piskląt, aż w końcu znikły w oświetlonej słońcem komnacie. Zdumiony i wystraszony rycerz zwlókł się z łoża i zbliżył ostrożnie do pieca, gdzie jeszcze przed chwilą kręciła się kwoka.

Śladu jednak po niej nie było… Przy śniadaniu rycerz opowiedział o swoich nocnych przeżyciach zdumionemu gospodarzowi, który postanowił wyjaśnić tajemnicę. Zwołano służbę, która starannie przeszukała całe pomieszczenie, a szczególnie piec. Rozebrano go nawet, usuwając powoli kafel po kaflu i ku zdumieniu wszystkich, znaleziono w środku niewielką, drewnianą trumienkę, a w niej dziecięce szczątki. Świadczyło to o tym, że musiało tu dojść do jakiejś strasznej tragedii, ale tak dawno, że nikt z żyjących nie umiał wyjaśnić znaleziska. Przypuszczano jedynie, że musiało się to zdarzyć podczas wojen husyckich. Trumienkę ze szczątkami dziecka pochowano na cmentarzu w Bystrzycy Górnej i od tego czasu w zamku nie pojawiła się już kwoka z pisklętami – duch matki zmarłych dzieci.

O złotej oślicy…

Z dawien dawna wieść głosiła, że w lesie należącym do dóbr zamku Grodno znajduje się złoto.Wielce zaintrygowany nią jeden z właścicieli zamku postanowił się przekonać, jak dalece jest ona prawdziwa. Postanowił więc przeszukać całą górę pokrytą borem, mniemając, że tam właśnie powinien znaleźć drogocenny kruszec. I nie pomylił się. Natrafił na złoty piasek. Całe życie niemal poświęcił na wydobywanie drobnych ziarenek z zazdrośnie strzegącej swego skarbu ziemi. Uzbierawszy w końcu dość pokaźny skarb, nie mógł już niestety należycie z niego skorzystać, ponieważ znajdował się u schyłku swojego życia. Taki był jednak z niego dziwak, że zamiast przekazać skarb swoim krewnym – bo własnej rodziny nie miał, ponieważ całe życie tak był pochłonięty poszukiwaniem złota, że nie myślał o jej założeniu – wprost, ukrył go w szczelinie muru zamkowego.

Polecił więc specjalnie w tym celu uszyć worek z oślej skóry, zapakował doń własnoręcznie mozołem całego życia zdobyty skarb i umieścił na nim następujący napis : „szczere złoto w skórze znalezione w górze”. Napis ów miał zorientować znalazcę tego skarbu o kierunku dalszych poszukiwań. Znalazcą złota nie był jednak nikt z rodziny dziwaka. Skarb dostał się po wielu wiekach w ręce Szwedów, którzy zajęli zamek, a zrozumiawszy źle napis mówiący, że złoto zostało znalezione w górze, przekopywali Górę Zamkową, a także podkopali zamek i dziurawili jego mury, żadnego śladu złota jednak nie znaleźli. Las, w którym stary dziwak znalazł swój skarb, nosi po dziś dzień nazwę Złotego Lasu, a góra, na której ów las stoi – Złotej Góry.

Komentowanie nie jest możliwe :, , , , , , , więcej...

Szukasz czegoś?

Użyj poniższego formularza:

Nadal nie znalazłeś tego, czego szukasz? Zostaw komentarz w notce, lub skontaktuj się z nami a zajmiemy się tym.

Blogroll

Kilka bardzo polecanych stron...